Zlewnia Rawy
Autorzy: Dr Robert Machowski, Prof. dr hab. Mariusz Rzętała
- ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO
- TOM: 13 (2026)
Rawa jest największym prawobrzeżnym dopływem Brynicy, do której uchodzi w 0,8 km biegu tej rzeki. Według danych zamieszczonych w Podziale hydrograficznym Polski[1] jej długość wynosi 18,5 km, a powierzchnia zlewni osiąga 89,8 km2. Z uwagi na intensywną urbanizację tych terenów, parametry te uległy zmianom. Obecnie Rawa wypływa kolektorem o średnicy 0,2 m ze sztucznego zbiornika Marcin[2] położonego w Rudzie Śląskiej, przy granicy ze Świętochłowicami. Rzeka w swym biegu przepływa przez największe miasta środkowej części województwa śląskiego, poza wspomnianymi są to także Chorzów, Katowice i Mysłowice.
W użytkowaniu zlewni Rawy widoczne są bardzo duże dysproporcje (rys. 1). Dominują tereny zurbanizowane, które zajmują nieco ponad 61 km2 powierzchni, co stanowi udział rzędu 70%. Obszary te reprezentowane są przez zamieszkałe i uprzemysłowione dzielnice miast, przez które przepływa rzeka, a także niewielkie fragmenty południowych części Bytomia i Siemianowic Śląskich.
Na lasy i zadrzewienia w zlewni Rawy przypada udział około 25%. W większości przypadków mają one mozaikowy i fragmentaryczny charakter. Najczęściej są to niewielkie śródmiejskie parki i skwery. Największe kompleksy lasów i zadrzewień obejmują środkową część lewobrzeżnej zlewni, gdzie zlokalizowano Park Śląski w Chorzowie (dawniej Wojewódzki Park Kultury i Wypoczynku im. gen. Jerzego Ziętka) oraz południowo-wschodni fragment zlewni m.in. w otoczeniu lotniska Muchowiec w Katowicach. Pozostałe tereny zadrzewione występują zarówno w źródłowej, jak i przyujściowej części zlewni, porastając głównie otoczenie sztucznych zbiorników wodnych.
Wody stojące w zlewni Rawy są dosyć powszechnym elementem sieci hydrograficznej. Łącznie zajmują powierzchnię nieco ponad 2,4 km2, co stanowi udział na poziomie 2,8%.
Zdecydowanie najmniejsze znaczenie w użytkowaniu zlewni Rawy odgrywają tereny wykorzystywane w celach rolniczych. Przypada na nie udział rzędu 2,6%, co przekłada się na powierzchnię wynoszącą blisko 2,3 km2. Są to kompleksy najczęściej reprezentowane przez łąki. Klasyczne grunty orne zajmują niewielkie pola w północno-wschodniej części Katowic oraz w Chorzowie na północ od Parku Śląskiego.
