https://ibrbs.pl/index.php?action=history&feed=atom&title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skieZaranie Śląskie - Historia wersji2026-05-03T21:32:18ZHistoria wersji tej strony wikiMediaWiki 1.43.3https://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=9513&oldid=prevPraktykant o 07:25, 28 maj 20202020-05-28T07:25:38Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 09:25, 28 maj 2020</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Linia 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategoria:Czasopisma]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategoria:Czasopisma]]</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Kategoria:Źródła]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategoria:Tom 2 (2015)]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategoria:Tom 2 (2015)]]</div></td></tr>
</table>Praktykanthttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5676&oldid=prevGarbaczm: /* Redaktorzy kwartalnika w latach 1959-2007 */2016-08-18T06:40:14Z<p><span class="autocomment">Redaktorzy kwartalnika w latach 1959-2007</span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 08:40, 18 sie 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l85">Linia 85:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 85:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1959-1967: Zdzisław Hierowski</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1959-1967: Zdzisław Hierowski</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1968-1974: Kazimierz Popiołek</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1968-1974: Kazimierz Popiołek</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1975-1979: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>Henryk Rechowicz</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1975-1979: Henryk Rechowicz</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1980: Władysław Lubaś</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1980: Władysław Lubaś</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1981: Mirosław Fazan</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1981: Mirosław Fazan</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l93">Linia 93:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 93:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1994-1996: Urszula Zgorzelska</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1994-1996: Urszula Zgorzelska</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#2000-2007: Wiesława Korzeniowska</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#2000-2007: Wiesława Korzeniowska</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Bibliografia==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Bibliografia==</div></td></tr>
</table>Garbaczmhttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5675&oldid=prevGarbaczm o 06:39, 18 sie 20162016-08-18T06:39:17Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 08:39, 18 sie 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Linia 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategoria:)]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategoria:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Czasopisma]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Kategoria:Tom 2 (2015</ins>)]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Autor: [[dr Marta Kasprowska-Jarczyk]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Autor: [[dr Marta Kasprowska-Jarczyk]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>:::::::::::::::::::::::::[[ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO Tom 2 (2015)|TOM: 2 (2015)]] </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>:::::::::::::::::::::::::[[ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO Tom 2 (2015)|TOM: 2 (2015)]] </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Plik:Zaranie winieta.png|500px|thumb|right|Strona tytułowa pierwszego numeru.]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Zaranie Śląskie − kwartalnik poświęcony kulturze i historii [[Śląsk|Śląska]], wydawany z przerwami w latach 1907-1992 w [[Cieszyn|Cieszynie]] i [[Katowice|Katowicach]]. Założycielem i twórcą pisma był [[Ernest Farnik]], śląski nauczyciel i wizytator. Cenne materiały do dziejów „Zarania Śląskiego” znajdują się w [[Biblioteka Śląska|Bibliotece Śląskiej]] w Katowicach (tzw. Archiwum Ernesta Farnika) i w zbiorach [[Książnica Cieszyńska|Książnicy Cieszyńskiej]], gdzie wśród Archiwaliów Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego znaleźć można „Materiały redakcji „Zarania Śląskiego”. 1908-1958” (APTL 33).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Zaranie Śląskie − kwartalnik poświęcony kulturze i historii [[Śląsk|Śląska]], wydawany z przerwami w latach 1907-1992 w [[Cieszyn|Cieszynie]] i [[Katowice|Katowicach]]. Założycielem i twórcą pisma był [[Ernest Farnik]], śląski nauczyciel i wizytator. Cenne materiały do dziejów „Zarania Śląskiego” znajdują się w [[Biblioteka Śląska|Bibliotece Śląskiej]] w Katowicach (tzw. Archiwum Ernesta Farnika) i w zbiorach [[Książnica Cieszyńska|Książnicy Cieszyńskiej]], gdzie wśród Archiwaliów Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego znaleźć można „Materiały redakcji „Zarania Śląskiego”. 1908-1958” (APTL 33).</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
</table>Garbaczmhttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5436&oldid=prevGarbaczm o 18:50, 30 maj 20162016-05-30T18:50:05Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 20:50, 30 maj 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l61">Linia 61:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 61:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W 1975 roku władze Śląskiego Instytutu Naukowego zadecydowały o zmianie charakteru „Zarania Śląskiego”, postanowiono, iż pismo ma stać się ponadregionalnym kwartalnikiem humanistycznym. Rezygnacja z dotychczasowego regionalizmu periodyku doprowadziła do jego marginalizacji na rynku wydawniczym, pismo nie potrafiło „odnaleźć się” na forum ogólnopolskim. Tematyka artykułów publikowanych w „Zaraniu Śląskim” skupiała się na zagadnieniach historycznych, politycznych i socjologicznych, inne tematy podejmowano rzadko. Opisując dokonujące się procesy starano się wychodzić poza teren ziemi śląsko-dąbrowskiej, zagadnienia dotyczące dziejów Śląska podejmowano sporadycznie.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W 1975 roku władze Śląskiego Instytutu Naukowego zadecydowały o zmianie charakteru „Zarania Śląskiego”, postanowiono, iż pismo ma stać się ponadregionalnym kwartalnikiem humanistycznym. Rezygnacja z dotychczasowego regionalizmu periodyku doprowadziła do jego marginalizacji na rynku wydawniczym, pismo nie potrafiło „odnaleźć się” na forum ogólnopolskim. Tematyka artykułów publikowanych w „Zaraniu Śląskim” skupiała się na zagadnieniach historycznych, politycznych i socjologicznych, inne tematy podejmowano rzadko. Opisując dokonujące się procesy starano się wychodzić poza teren ziemi śląsko-dąbrowskiej, zagadnienia dotyczące dziejów Śląska podejmowano sporadycznie.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Kolejne ewolucje „Zarania Śląskiego” przybierały w tym czasie kształt sinusoidy: raz było to pismo socjologiczno-historyczne, raz historyczno-politologiczne. Niewątpliwie w latach 1968-1979 uprzywilejowana została tematyka ruchów robotniczych, zaś literatura i folklor pojawiały się na łamach kwartalnika bardzo rzadko. Trzeba podkreślić, że kiedy pismem kierowali historycy: Kazimierz Popiołek (1968-1974) i Henryk Rechowicz (1975-1979), zostało ono zdominowane przez opracowania prezentujące wyniki badań nad najnowszymi dziejami regionu i kraju. W kwartalniku publikowali wówczas historycy związani z województwem katowickim, a także z innymi regionami Polski<ref>K. Marchaj, Dzieje Polski Ludowej w „Zaraniu Śląskim”, „Zaranie Śląskie” 1989, R. 52, z. 1, s. 132, 137.</ref>. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Kolejne ewolucje „Zarania Śląskiego” przybierały w tym czasie kształt sinusoidy: raz było to pismo socjologiczno-historyczne, raz historyczno-politologiczne. Niewątpliwie w latach 1968-1979 uprzywilejowana została tematyka ruchów robotniczych, zaś literatura i folklor pojawiały się na łamach kwartalnika bardzo rzadko. Trzeba podkreślić, że kiedy pismem kierowali historycy: Kazimierz Popiołek (1968-1974) i Henryk Rechowicz (1975-1979), zostało ono zdominowane przez opracowania prezentujące wyniki badań nad najnowszymi dziejami regionu i kraju. W kwartalniku publikowali wówczas historycy związani z <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Województwo katowickie w Polsce Ludowej|</ins>województwem katowickim<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, a także z innymi regionami Polski<ref>K. Marchaj, Dzieje Polski Ludowej w „Zaraniu Śląskim”, „Zaranie Śląskie” 1989, R. 52, z. 1, s. 132, 137.</ref>. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W 1977 roku „Zaranie Śląskie” świętowało jubileusz siedemdziesięciolecia swojego istnienia. Trzeba zauważyć, ze na łamach kwartalnika ukazał się tylko jeden artykuł nawiązujący do tej rocznicy Drogi i rozdroża Zarania Ślaskiego Witolda Nawrockiego, który stanowił próbę podsumowania przemian dokonujących się w periodyku od początku jego istnienia<ref>W. Nawrocki, Drogi i rozdroża Zarania Ślaskiego, „Zaranie Śląskie” 1977, R. 40, z. 3, s. 459-474.</ref>. Warto też zauważyć, że redakcja uczciła pamięć zmarłego Ludwika Brożka w artykule wspomnieniowym, który napisał Mirosław Fazan w 1976 roku.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W 1977 roku „Zaranie Śląskie” świętowało jubileusz siedemdziesięciolecia swojego istnienia. Trzeba zauważyć, ze na łamach kwartalnika ukazał się tylko jeden artykuł nawiązujący do tej rocznicy Drogi i rozdroża Zarania Ślaskiego Witolda Nawrockiego, który stanowił próbę podsumowania przemian dokonujących się w periodyku od początku jego istnienia<ref>W. Nawrocki, Drogi i rozdroża Zarania Ślaskiego, „Zaranie Śląskie” 1977, R. 40, z. 3, s. 459-474.</ref>. Warto też zauważyć, że redakcja uczciła pamięć zmarłego Ludwika Brożka w artykule wspomnieniowym, który napisał Mirosław Fazan w 1976 roku.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l71">Linia 71:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 71:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==„Zaranie Śląskie” a Instytut Górnośląski==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==„Zaranie Śląskie” a Instytut Górnośląski==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Od początku lat dziewięćdziesiątych prawnym dysponentem „Zarania Śląskiego” był Instytut Górnośląski w Katowicach, który przejął wydawnictwo po likwidowanym Śląskim Instytucie Naukowym. Do roku 1996 ukazały się zaledwie trzy podwójne numery pisma, o charakterze monotematycznym<ref> „Zaranie Śląskie” 1991, R. 54, nr 3-4; R. 55 (1992), nr 1-2; R. 56 (1996), nr 1-2.</ref>. Pismo miało w tym okresie formułę humanistyczno-regionalną, a kolejne numery poświęcone zostały pamięci Wilhelma Szewczyka, wieloletniego współpracownika kwartalnika oraz tematyce cieszyńskiej i katowickiej.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Od początku lat dziewięćdziesiątych prawnym dysponentem „Zarania Śląskiego” był <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Instytut Górnośląski<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>w Katowicach, który przejął wydawnictwo po likwidowanym Śląskim Instytucie Naukowym. Do roku 1996 ukazały się zaledwie trzy podwójne numery pisma, o charakterze monotematycznym<ref> „Zaranie Śląskie” 1991, R. 54, nr 3-4; R. 55 (1992), nr 1-2; R. 56 (1996), nr 1-2.</ref>. Pismo miało w tym okresie formułę humanistyczno-regionalną, a kolejne numery poświęcone zostały pamięci Wilhelma Szewczyka, wieloletniego współpracownika kwartalnika oraz tematyce cieszyńskiej i katowickiej.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W latach 2000-2007 czasopismo wydawał Instytut Górnośląski wspólnie z Filią Uniwersytetu Śląskiego w Cieszynie jako „Zaranie Śląskie. Seria Nowa”. W tym czasie wydano dwanaście numerów pisma (w tym cztery podwójne) z zachowaną numeracją rocznikową, nawiązującą do przeszłości kwartalnika<ref>Zaranie Śląskie. Seria Nowa” 2000-2007, R. 57-64.</ref>. Zgodnie z deklaracjami redakcji „Zaranie Śląskie” miało być czasopismem naukowym o interdyscyplinarnym profilu humanistycznym.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W latach 2000-2007 czasopismo wydawał Instytut Górnośląski wspólnie z Filią <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Uniwersytet Śląski|</ins>Uniwersytetu Śląskiego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>w Cieszynie jako „Zaranie Śląskie. Seria Nowa”. W tym czasie wydano dwanaście numerów pisma (w tym cztery podwójne) z zachowaną numeracją rocznikową, nawiązującą do przeszłości kwartalnika<ref>Zaranie Śląskie. Seria Nowa” 2000-2007, R. 57-64.</ref>. Zgodnie z deklaracjami redakcji „Zaranie Śląskie” miało być czasopismem naukowym o interdyscyplinarnym profilu humanistycznym.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
</table>Garbaczmhttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5435&oldid=prevGarbaczm o 18:26, 30 maj 20162016-05-30T18:26:32Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 20:26, 30 maj 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l51">Linia 51:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 51:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Wydarzenia związane z październikiem 1956 roku okazały się mieć ogromne znaczenie dla dalszej historii „Zarania Śląskiego”. Zmiana polityki kulturalnej w Polsce doprowadziła do powołania [[Śląski Instytut Naukowy|Śląskiego Instytutu Naukowego]] w Katowicach, który w bezpośredni sposób nawiązywał do tradycji Instytutu Ślaskiego zlikwidowanego w 1948 roku. Wraz z powstaniem tej instytucji już po raz trzeci reaktywowane zostało „Zaranie Śląskie”, które stało się organem Śląskiego Instytutu Naukowego. Wznowiony periodyk dookreślony został podtytułem „Kwartalnik Literacki”. W bezpośredni sposób nawiązano do przeszłości pisma poprzez zachowanie tytułu (co miało służyć podkreśleniu ciągłości rozwoju życia kulturalnego i naukowego na Śląsku), jak i poprzez kontynuację numeracji roczników.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Wydarzenia związane z październikiem 1956 roku okazały się mieć ogromne znaczenie dla dalszej historii „Zarania Śląskiego”. Zmiana polityki kulturalnej w Polsce doprowadziła do powołania [[Śląski Instytut Naukowy|Śląskiego Instytutu Naukowego]] w Katowicach, który w bezpośredni sposób nawiązywał do tradycji Instytutu Ślaskiego zlikwidowanego w 1948 roku. Wraz z powstaniem tej instytucji już po raz trzeci reaktywowane zostało „Zaranie Śląskie”, które stało się organem Śląskiego Instytutu Naukowego. Wznowiony periodyk dookreślony został podtytułem „Kwartalnik Literacki”. W bezpośredni sposób nawiązano do przeszłości pisma poprzez zachowanie tytułu (co miało służyć podkreśleniu ciągłości rozwoju życia kulturalnego i naukowego na Śląsku), jak i poprzez kontynuację numeracji roczników.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W latach 1957-1958 „Zaraniem Śląskim” kierował Komitet Redakcyjny (w składzie Ludwik Brożek, Zdzisław Hierowski<ref>Zdzisława Hierowskiego w Komitecie Redakcyjnym zastąpił Alfred Hornig w 1958 roku: „Zaranie Śląskie” 1958, R. 21, z. 2.</ref> i [[Stanisław Zięba]]), który opracował nową koncepcję periodyku. Kwartalnik był w tym czasie pismem popularnonaukowym, podejmującym przede wszystkim zagadnienia z zakresu historii, historii literatury i socjologii. W roku 1959 redaktorem naczelnym pisma został Zdzisław Hierowski. Jednocześnie powołano Radę Redakcyjną, będącą organem kontrolo-doradczym, której członkowie byli związani z Śląskim Instytutem Naukowym (m.in. Henryk Rechowicz, Józef Chlebowczyk, Jacek Koraszewski, Antoni Gładysz czy Kazimierz Popiołek) bądź współpracowali z czasopismem w poprzednich latach (np. Ludwik Brożek).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W latach 1957-1958 „Zaraniem Śląskim” kierował Komitet Redakcyjny (w składzie Ludwik Brożek, Zdzisław Hierowski<ref>Zdzisława Hierowskiego w Komitecie Redakcyjnym zastąpił Alfred Hornig w 1958 roku: „Zaranie Śląskie” 1958, R. 21, z. 2.</ref> i [[Stanisław Zięba]]), który opracował nową koncepcję periodyku. Kwartalnik był w tym czasie pismem popularnonaukowym, podejmującym przede wszystkim zagadnienia z zakresu historii, historii literatury i socjologii. W roku 1959 redaktorem naczelnym pisma został Zdzisław Hierowski. Jednocześnie powołano Radę Redakcyjną, będącą organem kontrolo-doradczym, której członkowie byli związani z Śląskim Instytutem Naukowym (m.in. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Henryk Rechowicz<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Józef Chlebowczyk<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Jacek Koraszewski<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Antoni Gładysz<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>czy Kazimierz Popiołek) bądź współpracowali z czasopismem w poprzednich latach (np. Ludwik Brożek).</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W początkowych numerach „reaktywowanego” pisma zadbano o ciekawą szatę graficzną poszczególnych numerów: na okładkach znaleźć można drzeworyty Edwarda Biszowskiego i Pawła Stellera. W 1959 roku współpracę z „Zaraniem Śląskim” rozpoczął artysta malarz Wiesław Lange, który do 1968 roku projektował wszystkie okładki kwartalnika. Dla każdego rocznika przygotowywał osobny projekt, a poszczególne numery różniły się kolorystyką. Jego pracę kontynuował Tadeusz Grabowski, w którego projektach powstających od 1969 roku zauważyć można dominację motywów geometrycznych i matematycznych.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W początkowych numerach „reaktywowanego” pisma zadbano o ciekawą szatę graficzną poszczególnych numerów: na okładkach znaleźć można drzeworyty <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Edward Biszowski|</ins>Edwarda Biszowskiego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>i <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Paweł Steller|</ins>Pawła Stellera<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. W 1959 roku współpracę z „Zaraniem Śląskim” rozpoczął artysta malarz <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Wiesław Lange<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, który do 1968 roku projektował wszystkie okładki kwartalnika. Dla każdego rocznika przygotowywał osobny projekt, a poszczególne numery różniły się kolorystyką. Jego pracę kontynuował Tadeusz Grabowski, w którego projektach powstających od 1969 roku zauważyć można dominację motywów geometrycznych i matematycznych.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ogromne znaczenie dla dalszych dziejów „Zarania Śląskiego” miał rok 1967. To wówczas zmarł redaktor naczelny pisma Zdzisław Hierowski, a swoją wieloletnią współpracę z kwartalnikiem zakończył Ludwik Brożek. W numerze jubileuszowym wydanym z okazji sześćdziesięciolecia „Zarania Śląskiego” swoje artykuły opublikowali zarówno dawni jak i ówcześni współpracownicy pisma. Antoni Gładysz, Danuta Meyza, Krystyna Heska, Kazimierz Popiołek, Władysław Zieliński, Jan Przewłocki, Janusz Gołębiowski i Dorota Simonides pisali o przeszłości bądź zawartości periodyku, zaś Ludwik Brożek, Kornel Filipowicz i Wilhelm Szewczyk wspominali początki swej współpracy z pismem. Ważnym dodatkiem do zeszytu jubileuszowego była bibliografia zawartości „Zarania” przygotowana przez jej ówczesnego sekretarza – Danutę Meyzę<ref> „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2.</ref>. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ogromne znaczenie dla dalszych dziejów „Zarania Śląskiego” miał rok 1967. To wówczas zmarł redaktor naczelny pisma Zdzisław Hierowski, a swoją wieloletnią współpracę z kwartalnikiem zakończył Ludwik Brożek. W numerze jubileuszowym wydanym z okazji sześćdziesięciolecia „Zarania Śląskiego” swoje artykuły opublikowali zarówno dawni jak i ówcześni współpracownicy pisma. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Antoni Gładysz<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Danuta Meyza<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, Krystyna Heska, Kazimierz Popiołek, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Władysław Zieliński<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Jan Przewłocki<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, Janusz Gołębiowski i Dorota Simonides pisali o przeszłości bądź zawartości periodyku, zaś Ludwik Brożek, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Kornel Filipowicz<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>i Wilhelm Szewczyk wspominali początki swej współpracy z pismem. Ważnym dodatkiem do zeszytu jubileuszowego była bibliografia zawartości „Zarania” przygotowana przez jej ówczesnego sekretarza – Danutę Meyzę<ref> „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2.</ref>. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W 1968 roku zlikwidowano Pracownię Badań Historycznoliterackich w Śląskim Instytucie Naukowym i podjęto decyzję o zwróceniu większej uwagi na zagadnienia dotyczące dziejów politycznych Polski. Ten wyraźny zwrot ku historii najnowszej Polski zauważalny jest na kartach pisma, które odtąd miało charakter historyczno-regionalny. „Zaranie Śląskie” w latach 1968-1974 zostało zdominowane przez problematykę historyczną i socjologiczną, a w centrum zainteresowania redakcji znalazły się teraźniejszość i aktualne procesy polityczne, oraz przemiany dokonujące się w życiu społecznym, gospodarczym i kulturalnym PRL-u. W czasopiśmie tylko sporadycznie pojawiały się artykuły z zakresu historii literatury, folkloru i etnografii regionu śląskiego czy językoznawstwa.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W 1968 roku zlikwidowano Pracownię Badań Historycznoliterackich w Śląskim Instytucie Naukowym i podjęto decyzję o zwróceniu większej uwagi na zagadnienia dotyczące dziejów politycznych Polski. Ten wyraźny zwrot ku historii najnowszej Polski zauważalny jest na kartach pisma, które odtąd miało charakter historyczno-regionalny. „Zaranie Śląskie” w latach 1968-1974 zostało zdominowane przez problematykę historyczną i socjologiczną, a w centrum zainteresowania redakcji znalazły się teraźniejszość i aktualne procesy polityczne, oraz przemiany dokonujące się w życiu społecznym, gospodarczym i kulturalnym PRL-u. W czasopiśmie tylko sporadycznie pojawiały się artykuły z zakresu historii literatury, folkloru i etnografii regionu śląskiego czy językoznawstwa.</div></td></tr>
</table>Garbaczmhttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5434&oldid=prevGarbaczm o 18:13, 30 maj 20162016-05-30T18:13:47Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 20:13, 30 maj 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l43">Linia 43:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 43:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Po latach wojny i okupacji hitlerowskiej wznowiono wydawanie pisma, którego wydawcą nadal był katowicki Instytut Śląski. Czasopismo tylko formalnie było kwartalnikiem, w latach 1945-1948 ukazało się zaledwie osiem zeszytów periodyku. Zachowano ciągłość numeracji roczników „Zarania Śląskiego” i zrezygnowano z programowego regionalizmu pisma znanego z poprzednich lat. Periodyk został zdominowany przez problematykę historyczną i historycznoliteracką, w artykułach podejmowano także zagadnienia narodowościowe, pisano o Ziemiach Odzyskanych i procesach związanych z integracją wszystkich ziem polskich.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Po latach wojny i okupacji hitlerowskiej wznowiono wydawanie pisma, którego wydawcą nadal był katowicki Instytut Śląski. Czasopismo tylko formalnie było kwartalnikiem, w latach 1945-1948 ukazało się zaledwie osiem zeszytów periodyku. Zachowano ciągłość numeracji roczników „Zarania Śląskiego” i zrezygnowano z programowego regionalizmu pisma znanego z poprzednich lat. Periodyk został zdominowany przez problematykę historyczną i historycznoliteracką, w artykułach podejmowano także zagadnienia narodowościowe, pisano o Ziemiach Odzyskanych i procesach związanych z integracją wszystkich ziem polskich.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W latach 1945-1948 redaktorem naczelnym „Zarania Śląskiego” był Roman Lutman <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>członek redakcji czasopisma od 1934 roku. Obowiązki sekretarza redakcji pełnili kolejno: Julian Lewański (w latach 1945-1946) i Zdzisław Hierowski (w latach 1947-1948). Początkowe roczniki w wyraźny sposób nawiązywały do przedwojennych numerów czasopisma, zarówno poprzez okładki, jak i bardzo bogaty materiał ilustracyjny zamieszczony wewnątrz pierwszych trzech numerów. Od rocznika osiemnastego z 1947 roku okładki poszczególnych zeszytów były pozbawione ilustracji, a reprodukcje <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>wewnątrz pojawiały się tylko okazjonalnie.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W latach 1945-1948 redaktorem naczelnym „Zarania Śląskiego” był Roman Lutman<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">, </ins>członek redakcji czasopisma od 1934 roku. Obowiązki sekretarza redakcji pełnili kolejno: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Julian Lewański<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(w latach 1945-1946) i Zdzisław Hierowski (w latach 1947-1948). Początkowe roczniki w wyraźny sposób nawiązywały do przedwojennych numerów czasopisma, zarówno poprzez okładki, jak i bardzo bogaty materiał ilustracyjny zamieszczony wewnątrz pierwszych trzech numerów. Od rocznika osiemnastego z 1947 roku okładki poszczególnych zeszytów były pozbawione ilustracji, a reprodukcje wewnątrz pojawiały się tylko okazjonalnie.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W dziejach czasopism istotne miejsce ma rok 1948. Wtedy to opracowano nową formułę tematyczną kwartalnika, nadal regionalną ale humanistycznie wszechstronną, obejmującą swym zasięgiem cały Śląsk w najszerszym historycznie i geograficznie rozumieniu. Należy zwrócić uwagę na to, iż już w pierwszym zeszycie z roku 1948 roku pojawiła się zapowiedź „reorganizacji Instytutu Śląskiego”, która w rzeczywistości okazała się być równoznaczna z jego zamknięciem, a jej następstwem była likwidacja „Zarania Śląskiego”.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W dziejach czasopism istotne miejsce ma rok 1948. Wtedy to opracowano nową formułę tematyczną kwartalnika, nadal regionalną ale humanistycznie wszechstronną, obejmującą swym zasięgiem cały Śląsk w najszerszym historycznie i geograficznie rozumieniu. Należy zwrócić uwagę na to, iż już w pierwszym zeszycie z roku 1948 roku pojawiła się zapowiedź „reorganizacji Instytutu Śląskiego”, która w rzeczywistości okazała się być równoznaczna z jego zamknięciem, a jej następstwem była likwidacja „Zarania Śląskiego”.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l49">Linia 49:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 49:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==„Zaranie Śląskie” - organ Śląskiego Instytutu Naukowego w Katowicach (1957-1979)==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==„Zaranie Śląskie” - organ Śląskiego Instytutu Naukowego w Katowicach (1957-1979)==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Wydarzenia związane z październikiem 1956 roku okazały się mieć ogromne znaczenie dla dalszej historii „Zarania Śląskiego”. Zmiana polityki kulturalnej w Polsce doprowadziła do powołania Śląskiego Instytutu Naukowego w Katowicach, który w bezpośredni sposób nawiązywał do tradycji Instytutu Ślaskiego zlikwidowanego w 1948 roku. Wraz z powstaniem tej instytucji już po raz trzeci reaktywowane zostało „Zaranie Śląskie”, które stało się organem Śląskiego Instytutu Naukowego. Wznowiony periodyk dookreślony został podtytułem „Kwartalnik Literacki”. W bezpośredni sposób nawiązano do przeszłości pisma poprzez zachowanie tytułu (co miało służyć podkreśleniu ciągłości rozwoju życia kulturalnego i naukowego na Śląsku), jak i poprzez kontynuację numeracji roczników.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Wydarzenia związane z październikiem 1956 roku okazały się mieć ogromne znaczenie dla dalszej historii „Zarania Śląskiego”. Zmiana polityki kulturalnej w Polsce doprowadziła do powołania <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Śląski Instytut Naukowy|</ins>Śląskiego Instytutu Naukowego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>w Katowicach, który w bezpośredni sposób nawiązywał do tradycji Instytutu Ślaskiego zlikwidowanego w 1948 roku. Wraz z powstaniem tej instytucji już po raz trzeci reaktywowane zostało „Zaranie Śląskie”, które stało się organem Śląskiego Instytutu Naukowego. Wznowiony periodyk dookreślony został podtytułem „Kwartalnik Literacki”. W bezpośredni sposób nawiązano do przeszłości pisma poprzez zachowanie tytułu (co miało służyć podkreśleniu ciągłości rozwoju życia kulturalnego i naukowego na Śląsku), jak i poprzez kontynuację numeracji roczników.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W latach 1957-1958 „Zaraniem Śląskim” kierował Komitet Redakcyjny (w składzie Ludwik Brożek, Zdzisław Hierowski<ref>Zdzisława Hierowskiego w Komitecie Redakcyjnym zastąpił Alfred Hornig w 1958 roku: „Zaranie Śląskie” 1958, R. 21, z. 2.</ref> i Stanisław Zięba), który opracował nową koncepcję periodyku. Kwartalnik był w tym czasie pismem popularnonaukowym, podejmującym przede wszystkim zagadnienia z zakresu historii, historii literatury i socjologii. W roku 1959 redaktorem naczelnym pisma został Zdzisław Hierowski. Jednocześnie powołano Radę Redakcyjną, będącą organem kontrolo-doradczym, której członkowie byli związani z Śląskim Instytutem Naukowym (m.in. Henryk Rechowicz, Józef Chlebowczyk, Jacek Koraszewski, Antoni Gładysz czy Kazimierz Popiołek) bądź współpracowali z czasopismem w poprzednich latach (np. Ludwik Brożek).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W latach 1957-1958 „Zaraniem Śląskim” kierował Komitet Redakcyjny (w składzie Ludwik Brożek, Zdzisław Hierowski<ref>Zdzisława Hierowskiego w Komitecie Redakcyjnym zastąpił Alfred Hornig w 1958 roku: „Zaranie Śląskie” 1958, R. 21, z. 2.</ref> i <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Stanisław Zięba<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>), który opracował nową koncepcję periodyku. Kwartalnik był w tym czasie pismem popularnonaukowym, podejmującym przede wszystkim zagadnienia z zakresu historii, historii literatury i socjologii. W roku 1959 redaktorem naczelnym pisma został Zdzisław Hierowski. Jednocześnie powołano Radę Redakcyjną, będącą organem kontrolo-doradczym, której członkowie byli związani z Śląskim Instytutem Naukowym (m.in. Henryk Rechowicz, Józef Chlebowczyk, Jacek Koraszewski, Antoni Gładysz czy Kazimierz Popiołek) bądź współpracowali z czasopismem w poprzednich latach (np. Ludwik Brożek).</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W początkowych numerach „reaktywowanego” pisma zadbano o ciekawą szatę graficzną poszczególnych numerów: na okładkach znaleźć można drzeworyty Edwarda Biszowskiego i Pawła Stellera. W 1959 roku współpracę z „Zaraniem Śląskim” rozpoczął artysta malarz Wiesław Lange, który do 1968 roku projektował wszystkie okładki kwartalnika. Dla każdego rocznika przygotowywał osobny projekt, a poszczególne numery różniły się kolorystyką. Jego pracę kontynuował Tadeusz Grabowski, w którego projektach powstających od 1969 roku zauważyć można dominację motywów geometrycznych i matematycznych.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>W początkowych numerach „reaktywowanego” pisma zadbano o ciekawą szatę graficzną poszczególnych numerów: na okładkach znaleźć można drzeworyty Edwarda Biszowskiego i Pawła Stellera. W 1959 roku współpracę z „Zaraniem Śląskim” rozpoczął artysta malarz Wiesław Lange, który do 1968 roku projektował wszystkie okładki kwartalnika. Dla każdego rocznika przygotowywał osobny projekt, a poszczególne numery różniły się kolorystyką. Jego pracę kontynuował Tadeusz Grabowski, w którego projektach powstających od 1969 roku zauważyć można dominację motywów geometrycznych i matematycznych.</div></td></tr>
</table>Garbaczmhttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5433&oldid=prevGarbaczm o 18:06, 30 maj 20162016-05-30T18:06:06Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 20:06, 30 maj 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l31">Linia 31:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 31:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==„Zaranie Śląskie” jako organ Instytutu Śląskiego (1935-1948)== </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==„Zaranie Śląskie” jako organ Instytutu Śląskiego (1935-1948)== </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Rok 1935 był niewątpliwie „przełomem” w historii „Zarania Śląskiego”. Wówczas współwydawcą kwartalnika został Instytut Śląski w Katowicach, co umożliwiło dalsze funkcjonowanie pisma, które od kilku lat borykało się z kłopotami natury finansowej. Zwiększył się nakład pisma do 1500 egzemplarzy, a środki pieniężne potrzebne na jego utrzymanie nie były uzależnione od liczby prenumeratorów. Poszerzono także adres wydawniczy kwartalnika: Bytom-Cieszyn-Katowice-Orłowa, który miał zajmować się zagadnieniami dotyczącymi całego etnograficznie polskiego Śląska. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Rok 1935 był niewątpliwie „przełomem” w historii „Zarania Śląskiego”. Wówczas współwydawcą kwartalnika został <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Instytut Śląski w Katowicach<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, co umożliwiło dalsze funkcjonowanie pisma, które od kilku lat borykało się z kłopotami natury finansowej. Zwiększył się nakład pisma do 1500 egzemplarzy, a środki pieniężne potrzebne na jego utrzymanie nie były uzależnione od liczby prenumeratorów. Poszerzono także adres wydawniczy kwartalnika: Bytom-Cieszyn-Katowice-Orłowa, który miał zajmować się zagadnieniami dotyczącymi całego etnograficznie polskiego Śląska. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ukształtował się nowy Komitet Redakcyjny, który kierował periodykiem aż do wybuchu II wojny światowej. Redakcję tworzyli: dyrektor Instytutu Śląskiego w Katowicach Roman Lutman oraz prezes Towarzystwa Ludoznawczego w Cieszynie, historyk i dawny współpracownik Ernesta Farnika – Franciszek Popiołek. Obowiązki sekretarza pełnił Ludwik Brożek, który pracował w Bibliotece Sejmu Śląskiego w Katowicach, zaś Paweł Bocek przebywający wówczas w Pszczynie nadal był administratorem pisma. Warto podkreślić fakt, iż to Ludwik Brożek pełnił w tym czasie pierwszorzędną rolę w periodyku, gdyż był redaktorem odpowiedzialnym kwartalnika. W swych wspomnieniach o „Zaraniu Śląskim” tak oceniał zmiany, do których doszło w 1935 roku:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ukształtował się nowy Komitet Redakcyjny, który kierował periodykiem aż do wybuchu <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Druga wojna światowa|</ins>II wojny światowej<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. Redakcję tworzyli: dyrektor Instytutu Śląskiego w Katowicach<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. [[</ins>Roman Lutman<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins> oraz prezes Towarzystwa Ludoznawczego w Cieszynie, historyk i dawny współpracownik Ernesta Farnika – Franciszek Popiołek. Obowiązki sekretarza pełnił Ludwik Brożek, który pracował w Bibliotece <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Sejm Śląski|</ins>Sejmu Śląskiego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>w Katowicach, zaś Paweł Bocek przebywający wówczas w <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Pszczyna|</ins>Pszczynie<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>nadal był administratorem pisma. Warto podkreślić fakt, iż to Ludwik Brożek pełnił w tym czasie pierwszorzędną rolę w periodyku, gdyż był redaktorem odpowiedzialnym kwartalnika. W swych wspomnieniach o „Zaraniu Śląskim” tak oceniał zmiany, do których doszło w 1935 roku:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><small>„W nowych warunkach zaczęło się wszystko układać wcale dobrze. Stanowisko moje w Bibliotece Śląskiej, kontakty z Instytutem i nowymi ludźmi w dużym ośrodku, jakim były już wtedy Katowice, wszystko to, ułatwiało i niesłychanie urozmaicało pracę. Pomoc Instytutu, a w ślad za nią nowi autorzy i nowy, o wiele szerszy zakres treści uczyniły z „Zarania” dopiero teraz jedno z ciekawszych i wartościowszych pism regionalnych w Polsce.”<ref>L. Brożek: Z moich wspomnień o „Zaraniu Śląskim”..., „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2, s. 235.</ref></small> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><small>„W nowych warunkach zaczęło się wszystko układać wcale dobrze. Stanowisko moje w Bibliotece Śląskiej, kontakty z Instytutem i nowymi ludźmi w dużym ośrodku, jakim były już wtedy Katowice, wszystko to, ułatwiało i niesłychanie urozmaicało pracę. Pomoc Instytutu, a w ślad za nią nowi autorzy i nowy, o wiele szerszy zakres treści uczyniły z „Zarania” dopiero teraz jedno z ciekawszych i wartościowszych pism regionalnych w Polsce.”<ref>L. Brożek: Z moich wspomnień o „Zaraniu Śląskim”..., „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2, s. 235.</ref></small> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>„Zaranie Śląskie” w latach 1935-1939 kontynuowało program regionalizmu literackiego, ale jednocześnie w znaczący sposób rozszerzyła się tematyka drukowanych artykułów. Redakcja pisma nawiązała współpracę z szerokim kręgiem autorów pochodzących z wszystkich części Śląska, wówczas debiutowali Zdzisław Hierowski, Wilhelm Szewczyk czy Wincenty Ogrodziński. Należy zwrócić uwagę na jubileuszowy, pięćdziesiąty numer „Zarania”, który miał charakter „antologii literackiej”, gdzie obok tekstów poetyckich zamieszczono również opracowania na temat ruchu literackiego na Śląsku, poetów ludowych ze Śląska Opolskiego czy poezji księdza Konstantego Damrota<ref> „Zaranie Śląskie” 1937, R. 13, z. 2.</ref>. Na przełomie lipca i sierpnia 1939 roku ukazał się ostatni przedwojenny numer pisma, który wyszedł jako zeszyt potrójny poświęcony w całości terenom Zaolzia – ziemiom dawnego [[Księstwo cieszyńskie|księstwa cieszyńskiego]], które w 1938 r. powróciły w granice Rzeczypospolitej. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>„Zaranie Śląskie” w latach 1935-1939 kontynuowało program regionalizmu literackiego, ale jednocześnie w znaczący sposób rozszerzyła się tematyka drukowanych artykułów. Redakcja pisma nawiązała współpracę z szerokim kręgiem autorów pochodzących z wszystkich części Śląska, wówczas debiutowali <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Zdzisław Hierowski<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Wilhelm Szewczyk<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>czy <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Wincenty Ogrodziński<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. Należy zwrócić uwagę na jubileuszowy, pięćdziesiąty numer „Zarania”, który miał charakter „antologii literackiej”, gdzie obok tekstów poetyckich zamieszczono również opracowania na temat ruchu literackiego na Śląsku, poetów ludowych ze Śląska Opolskiego czy poezji księdza <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Konstanty Damrot|</ins>Konstantego Damrota<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins><ref> „Zaranie Śląskie” 1937, R. 13, z. 2.</ref>. Na przełomie lipca i sierpnia 1939 roku ukazał się ostatni przedwojenny numer pisma, który wyszedł jako zeszyt potrójny poświęcony w całości terenom Zaolzia – ziemiom dawnego [[Księstwo cieszyńskie|księstwa cieszyńskiego]], które w 1938 r. powróciły w granice Rzeczypospolitej. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Dzieje pisma w latach 1945-1948==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Dzieje pisma w latach 1945-1948==</div></td></tr>
</table>Garbaczmhttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5432&oldid=prevGarbaczm o 17:59, 30 maj 20162016-05-30T17:59:10Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 19:59, 30 maj 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">Linia 25:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 25:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Od 1930 roku redakcją kierował [[Gustaw Morcinek]], który nie tylko regularnie pisał do kwartalnika, ale również pozyskiwał nowych autorów (m.in. [[Emil Zegadłowicz|Emila Zegadłowicza]], Kornela Makuszyńskiego czy [[Konstanty Dobrowolski|Konstantego Dobrowolskiego]] z [[Muzeum Śląskie|Muzeum Śląskiego]]), mecenasów i prenumeratorów, dbał także o finanse „Zarania”, starając się o fundusze z różnych źródeł oraz troszczył się o materiały ilustracyjne na okładki periodyku<ref>K. Heska-Kwaśniewicz, Współpraca Gustawa Morcinka z „Zaraniem Śląskim”, w: Studia nad piśmiennictwem śląskim. Zeszyty Naukowe WSP w Katowicach. Prace historyczno-literackie, Katowice 1967, s. 241-259.</ref>. Jego najbliższymi współpracownikami byli [[Ludwik Brożek]] i [[Paweł Bocek]]. Ludwik Brożek, nauczyciel, folklorysta, bibliotekarz, kustosz cieszyńskiego muzeum i bibliograf był odpowiedzialny za sprawy redakcyjne, techniczne i kontakty z autorami oraz drukarnią. Jego współpraca z „Zaraniem Śląskim” rozpoczęła się w 1930 roku i trwała aż do śmierci w 1976 roku. Trzeba podkreślić, że „śląski Estreicher”<ref> J. Miękina-Pindur, Ludwik Brożek - "śląski Estreicher": sylwetka bibliologa, biliofila [bibliofila] i regionalisty, Katowice 2001.</ref> doprowadził do zmiany charakteru pisma, które od 1933 roku zaczęło ukazywać się pod jego redakcją z podtytułem „Kwartalnik Regionalny”, a adres wydawniczy poszerzono o Katowice. Najbliższym współpracownikiem Brożka był Paweł Bocek, wychowanek Ernesta Farnika, cieszyński nauczyciel języków klasycznych, działacz [[Macierz Szkolna dla Księstwa Cieszyńskiego|Macierzy Szkolnej]], który odpowiadał za dystrybucję pisma i zajmował się pozyskiwaniem nowych prenumeratorów.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Od 1930 roku redakcją kierował [[Gustaw Morcinek]], który nie tylko regularnie pisał do kwartalnika, ale również pozyskiwał nowych autorów (m.in. [[Emil Zegadłowicz|Emila Zegadłowicza]], Kornela Makuszyńskiego czy [[Konstanty Dobrowolski|Konstantego Dobrowolskiego]] z [[Muzeum Śląskie|Muzeum Śląskiego]]), mecenasów i prenumeratorów, dbał także o finanse „Zarania”, starając się o fundusze z różnych źródeł oraz troszczył się o materiały ilustracyjne na okładki periodyku<ref>K. Heska-Kwaśniewicz, Współpraca Gustawa Morcinka z „Zaraniem Śląskim”, w: Studia nad piśmiennictwem śląskim. Zeszyty Naukowe WSP w Katowicach. Prace historyczno-literackie, Katowice 1967, s. 241-259.</ref>. Jego najbliższymi współpracownikami byli [[Ludwik Brożek]] i [[Paweł Bocek]]. Ludwik Brożek, nauczyciel, folklorysta, bibliotekarz, kustosz cieszyńskiego muzeum i bibliograf był odpowiedzialny za sprawy redakcyjne, techniczne i kontakty z autorami oraz drukarnią. Jego współpraca z „Zaraniem Śląskim” rozpoczęła się w 1930 roku i trwała aż do śmierci w 1976 roku. Trzeba podkreślić, że „śląski Estreicher”<ref> J. Miękina-Pindur, Ludwik Brożek - "śląski Estreicher": sylwetka bibliologa, biliofila [bibliofila] i regionalisty, Katowice 2001.</ref> doprowadził do zmiany charakteru pisma, które od 1933 roku zaczęło ukazywać się pod jego redakcją z podtytułem „Kwartalnik Regionalny”, a adres wydawniczy poszerzono o Katowice. Najbliższym współpracownikiem Brożka był Paweł Bocek, wychowanek Ernesta Farnika, cieszyński nauczyciel języków klasycznych, działacz [[Macierz Szkolna dla Księstwa Cieszyńskiego|Macierzy Szkolnej]], który odpowiadał za dystrybucję pisma i zajmował się pozyskiwaniem nowych prenumeratorów.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Początkowe dwa roczniki wznowionego kwartalnika miały charakter literacki, wśród publikowanych materiałów dominowały teksty nauczycieli (m.in. [[Julian Przyboś|Juliana Przybosia]], [[Paweł Musioł|Pawła Musioła]], [[Jerzy Hadyna|Jerzego Hadyny]] czy [[Michał Asanka-Japołł|Michała Asanki-Japołła]]), będących również członkami Komitetu Redakcyjnego oraz pisarzy z Górnego Śląska (m.in. [[Konstanty Prus|Konstantego Prusa]], [[Jan Przybyła|Jana Przybyły]], [[Stanisław Ligoń|Stanisława Ligonia]] czy [[Ludwik Musioł|Ludwika Musioła]]) i Ziemi Cieszyńskiej (m.in. Pawła Kubisza, Ludwika Kobieli czy Józefa Londzina). Charakter pozaliteracki miał ostatni zeszyt wydany w 1929 roku, który został przygotowany przez Wydział Stowarzyszenia Akademickiego „Znicz”, skupiający akademików ze Śląska Cieszyńskiego. Od 1930 roku pismo zaczęło zmieniać swój charakter, zrezygnowano z dotychczasowego podtytułu „Kwartalnik Literacki”, chociaż kontynuowano ideę regionalizmu. W znaczący sposób rozszerzono tematykę periodyku, wiele miejsca poświęcono zagadnieniom z zakresu historii Śląska (szczególnie do roku 1918), geografii, przyrody, polityki, kultury, nauki i oświaty oraz sztuki, architektury i muzealnictwa.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Początkowe dwa roczniki wznowionego kwartalnika miały charakter literacki, wśród publikowanych materiałów dominowały teksty nauczycieli (m.in. [[Julian Przyboś|Juliana Przybosia]], [[Paweł Musioł|Pawła Musioła]], [[Jerzy Hadyna|Jerzego Hadyny]] czy [[Michał Asanka-Japołł|Michała Asanki-Japołła]]), będących również członkami Komitetu Redakcyjnego oraz pisarzy z Górnego Śląska (m.in. [[Konstanty Prus|Konstantego Prusa]], [[Jan Przybyła|Jana Przybyły]], [[Stanisław Ligoń|Stanisława Ligonia]] czy [[Ludwik Musioł|Ludwika Musioła]]) i Ziemi Cieszyńskiej (m.in. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Paweł Kubisz|</ins>Pawła Kubisza<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Ludwik Kobiela|</ins>Ludwika Kobieli<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>czy <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Józef Londzin|</ins>Józefa Londzina<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>). Charakter pozaliteracki miał ostatni zeszyt wydany w 1929 roku, który został przygotowany przez <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Stowarzyszenie Akademików Polskich na Śląsku „Znicz”|</ins>Wydział Stowarzyszenia Akademickiego „Znicz”<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, skupiający akademików ze <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Śląsk Cieszyński|</ins>Śląska Cieszyńskiego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. Od 1930 roku pismo zaczęło zmieniać swój charakter, zrezygnowano z dotychczasowego podtytułu „Kwartalnik Literacki”, chociaż kontynuowano ideę regionalizmu. W znaczący sposób rozszerzono tematykę periodyku, wiele miejsca poświęcono zagadnieniom z zakresu historii Śląska (szczególnie do roku 1918), geografii, przyrody, polityki, kultury, nauki i oświaty oraz sztuki, architektury i muzealnictwa.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Należy wspomnieć o współpracy Alfreda Jesionowskiego z „Zaraniem Śląskim”, która obejmuje okres dziewięciu lat (1930-1939), kiedy to opublikował w kwartalniku kilkanaście recenzji, artykuły dotyczące oświaty, literatury śląskiej, twórczości Zofii Kossak-Szczuckiej i Emanuela Grima czy działalności Jana Kuglina oraz sprawozdanie z pierwszego zjazdu neofilologów śląskich<ref>U. Gumułowa, Bibliografia prac Alfreda Jesionowskiego, Katowice 1965; Bibliografia zawartości „Zarania Śląskiego”, red. D. Meyza, „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2, s. 331-409.</ref>. W latach 1930-1934 listy do krytyka literackiego pisali zarówno Gustaw Morcinek, jak i jego najbliżsi współpracownicy z redakcji cieszyńskiego kwartalnika. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Należy wspomnieć o współpracy <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Alfred Jesionowski|</ins>Alfreda Jesionowskiego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>z „Zaraniem Śląskim”, która obejmuje okres dziewięciu lat (1930-1939), kiedy to opublikował w kwartalniku kilkanaście recenzji, artykuły dotyczące oświaty, literatury śląskiej, twórczości <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Zofia Kossak-Szczucka|</ins>Zofii Kossak-Szczuckiej<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>i Emanuela Grima czy działalności <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Jan Kuglin|</ins>Jana Kuglina<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>oraz sprawozdanie z pierwszego zjazdu neofilologów śląskich<ref>U. Gumułowa, Bibliografia prac Alfreda Jesionowskiego, Katowice 1965; Bibliografia zawartości „Zarania Śląskiego”, red. D. Meyza, „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2, s. 331-409.</ref>. W latach 1930-1934 listy do krytyka literackiego pisali zarówno Gustaw Morcinek, jak i jego najbliżsi współpracownicy z redakcji cieszyńskiego kwartalnika. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==„Zaranie Śląskie” jako organ Instytutu Śląskiego (1935-1948)== </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==„Zaranie Śląskie” jako organ Instytutu Śląskiego (1935-1948)== </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l37">Linia 37:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 37:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><small>„W nowych warunkach zaczęło się wszystko układać wcale dobrze. Stanowisko moje w Bibliotece Śląskiej, kontakty z Instytutem i nowymi ludźmi w dużym ośrodku, jakim były już wtedy Katowice, wszystko to, ułatwiało i niesłychanie urozmaicało pracę. Pomoc Instytutu, a w ślad za nią nowi autorzy i nowy, o wiele szerszy zakres treści uczyniły z „Zarania” dopiero teraz jedno z ciekawszych i wartościowszych pism regionalnych w Polsce.”<ref>L. Brożek: Z moich wspomnień o „Zaraniu Śląskim”..., „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2, s. 235.</ref></small> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><small>„W nowych warunkach zaczęło się wszystko układać wcale dobrze. Stanowisko moje w Bibliotece Śląskiej, kontakty z Instytutem i nowymi ludźmi w dużym ośrodku, jakim były już wtedy Katowice, wszystko to, ułatwiało i niesłychanie urozmaicało pracę. Pomoc Instytutu, a w ślad za nią nowi autorzy i nowy, o wiele szerszy zakres treści uczyniły z „Zarania” dopiero teraz jedno z ciekawszych i wartościowszych pism regionalnych w Polsce.”<ref>L. Brożek: Z moich wspomnień o „Zaraniu Śląskim”..., „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2, s. 235.</ref></small> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>„Zaranie Śląskie” w latach 1935-1939 kontynuowało program regionalizmu literackiego, ale jednocześnie w znaczący sposób rozszerzyła się tematyka drukowanych artykułów. Redakcja pisma nawiązała współpracę z szerokim kręgiem autorów pochodzących z wszystkich części Śląska, wówczas debiutowali Zdzisław Hierowski, Wilhelm Szewczyk czy Wincenty Ogrodziński. Należy zwrócić uwagę na jubileuszowy, pięćdziesiąty numer „Zarania”, który miał charakter „antologii literackiej”, gdzie obok tekstów poetyckich zamieszczono również opracowania na temat ruchu literackiego na Śląsku, poetów ludowych ze Śląska Opolskiego czy poezji księdza Konstantego Damrota<ref> „Zaranie Śląskie” 1937, R. 13, z. 2.</ref>. Na przełomie lipca i sierpnia 1939 roku ukazał się ostatni przedwojenny numer pisma, który wyszedł jako zeszyt potrójny poświęcony w całości terenom Zaolzia – ziemiom dawnego księstwa cieszyńskiego, które w 1938 r. powróciły w granice Rzeczypospolitej. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>„Zaranie Śląskie” w latach 1935-1939 kontynuowało program regionalizmu literackiego, ale jednocześnie w znaczący sposób rozszerzyła się tematyka drukowanych artykułów. Redakcja pisma nawiązała współpracę z szerokim kręgiem autorów pochodzących z wszystkich części Śląska, wówczas debiutowali Zdzisław Hierowski, Wilhelm Szewczyk czy Wincenty Ogrodziński. Należy zwrócić uwagę na jubileuszowy, pięćdziesiąty numer „Zarania”, który miał charakter „antologii literackiej”, gdzie obok tekstów poetyckich zamieszczono również opracowania na temat ruchu literackiego na Śląsku, poetów ludowych ze Śląska Opolskiego czy poezji księdza Konstantego Damrota<ref> „Zaranie Śląskie” 1937, R. 13, z. 2.</ref>. Na przełomie lipca i sierpnia 1939 roku ukazał się ostatni przedwojenny numer pisma, który wyszedł jako zeszyt potrójny poświęcony w całości terenom Zaolzia – ziemiom dawnego <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Księstwo cieszyńskie|</ins>księstwa cieszyńskiego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, które w 1938 r. powróciły w granice Rzeczypospolitej. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Dzieje pisma w latach 1945-1948==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Dzieje pisma w latach 1945-1948==</div></td></tr>
</table>Garbaczmhttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5431&oldid=prevGarbaczm o 17:51, 30 maj 20162016-05-30T17:51:16Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 19:51, 30 maj 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l23">Linia 23:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 23:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Pierwsze numery wznowionego „Zarania”, które nawiązywały do przeszłości czasopisma poprzez ciągłość numeracji, zachowanie podtytułu „Kwartalnik Literacki” oraz zamieszczane na okładkach barwne litografie korzystające z motywów ludowych, ukazały się w Cieszynie i kontynuowały program ogłoszony w 1907 roku, a ich wydawcą było nadal Towarzystwo Ludoznawcze. Redaktorem początkowych pięciu numerów periodyku był Ernest Farnik, mieszkający od 1922 roku w Katowicach.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Pierwsze numery wznowionego „Zarania”, które nawiązywały do przeszłości czasopisma poprzez ciągłość numeracji, zachowanie podtytułu „Kwartalnik Literacki” oraz zamieszczane na okładkach barwne litografie korzystające z motywów ludowych, ukazały się w Cieszynie i kontynuowały program ogłoszony w 1907 roku, a ich wydawcą było nadal Towarzystwo Ludoznawcze. Redaktorem początkowych pięciu numerów periodyku był Ernest Farnik, mieszkający od 1922 roku w Katowicach.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Od 1930 roku redakcją kierował [[Gustaw Morcinek]], który nie tylko regularnie pisał do kwartalnika, ale również pozyskiwał nowych autorów (m.in. [[Emil Zegadłowicz|Emila Zegadłowicza]], Kornela Makuszyńskiego czy [[Konstanty Dobrowolski|Konstantego Dobrowolskiego]] z [[Muzeum Śląskie|Muzeum Śląskiego]]), mecenasów i prenumeratorów, dbał także o finanse „Zarania”, starając się o fundusze z różnych źródeł oraz troszczył się o materiały ilustracyjne na okładki periodyku<ref>K. Heska-Kwaśniewicz, Współpraca Gustawa Morcinka z „Zaraniem Śląskim”, w: Studia nad piśmiennictwem śląskim. Zeszyty Naukowe WSP w Katowicach. Prace historyczno-literackie, Katowice 1967, s. 241-259.</ref>. Jego najbliższymi współpracownikami byli [[Ludwik Brożek]] i [[Paweł Bocek]]. Ludwik Brożek, nauczyciel, folklorysta, bibliotekarz, kustosz cieszyńskiego muzeum i bibliograf był odpowiedzialny za sprawy redakcyjne, techniczne i kontakty z autorami oraz drukarnią. Jego współpraca z „Zaraniem Śląskim” rozpoczęła się w 1930 roku i trwała aż do śmierci w 1976 roku. Trzeba podkreślić, że „śląski Estreicher”<ref> J. Miękina-Pindur, Ludwik Brożek - "śląski Estreicher": sylwetka bibliologa, biliofila [bibliofila] i regionalisty, Katowice 2001.</ref> doprowadził do zmiany charakteru pisma, które od 1933 roku zaczęło ukazywać się pod jego redakcją z podtytułem „Kwartalnik Regionalny”, a adres wydawniczy poszerzono o Katowice. Najbliższym współpracownikiem Brożka był Paweł Bocek, wychowanek Ernesta Farnika, cieszyński nauczyciel języków klasycznych, działacz Macierzy Szkolnej, który odpowiadał za dystrybucję pisma i zajmował się pozyskiwaniem nowych prenumeratorów.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Od 1930 roku redakcją kierował [[Gustaw Morcinek]], który nie tylko regularnie pisał do kwartalnika, ale również pozyskiwał nowych autorów (m.in. [[Emil Zegadłowicz|Emila Zegadłowicza]], Kornela Makuszyńskiego czy [[Konstanty Dobrowolski|Konstantego Dobrowolskiego]] z [[Muzeum Śląskie|Muzeum Śląskiego]]), mecenasów i prenumeratorów, dbał także o finanse „Zarania”, starając się o fundusze z różnych źródeł oraz troszczył się o materiały ilustracyjne na okładki periodyku<ref>K. Heska-Kwaśniewicz, Współpraca Gustawa Morcinka z „Zaraniem Śląskim”, w: Studia nad piśmiennictwem śląskim. Zeszyty Naukowe WSP w Katowicach. Prace historyczno-literackie, Katowice 1967, s. 241-259.</ref>. Jego najbliższymi współpracownikami byli [[Ludwik Brożek]] i [[Paweł Bocek]]. Ludwik Brożek, nauczyciel, folklorysta, bibliotekarz, kustosz cieszyńskiego muzeum i bibliograf był odpowiedzialny za sprawy redakcyjne, techniczne i kontakty z autorami oraz drukarnią. Jego współpraca z „Zaraniem Śląskim” rozpoczęła się w 1930 roku i trwała aż do śmierci w 1976 roku. Trzeba podkreślić, że „śląski Estreicher”<ref> J. Miękina-Pindur, Ludwik Brożek - "śląski Estreicher": sylwetka bibliologa, biliofila [bibliofila] i regionalisty, Katowice 2001.</ref> doprowadził do zmiany charakteru pisma, które od 1933 roku zaczęło ukazywać się pod jego redakcją z podtytułem „Kwartalnik Regionalny”, a adres wydawniczy poszerzono o Katowice. Najbliższym współpracownikiem Brożka był Paweł Bocek, wychowanek Ernesta Farnika, cieszyński nauczyciel języków klasycznych, działacz <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Macierz Szkolna dla Księstwa Cieszyńskiego|</ins>Macierzy Szkolnej<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, który odpowiadał za dystrybucję pisma i zajmował się pozyskiwaniem nowych prenumeratorów.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Początkowe dwa roczniki wznowionego kwartalnika miały charakter literacki, wśród publikowanych materiałów dominowały teksty nauczycieli (m.in. Juliana Przybosia, Pawła Musioła, Jerzego Hadyny czy Michała Asanki-Japołła), będących również członkami Komitetu Redakcyjnego oraz pisarzy z Górnego Śląska (m.in. Konstantego Prusa, Jana Przybyły, Stanisława Ligonia czy Ludwika Musioła) i Ziemi Cieszyńskiej (m.in. Pawła Kubisza, Ludwika Kobieli czy Józefa Londzina). Charakter pozaliteracki miał ostatni zeszyt wydany w 1929 roku, który został przygotowany przez Wydział Stowarzyszenia Akademickiego „Znicz”, skupiający akademików ze Śląska Cieszyńskiego. Od 1930 roku pismo zaczęło zmieniać swój charakter, zrezygnowano z dotychczasowego podtytułu „Kwartalnik Literacki”, chociaż kontynuowano ideę regionalizmu. W znaczący sposób rozszerzono tematykę periodyku, wiele miejsca poświęcono zagadnieniom z zakresu historii Śląska (szczególnie do roku 1918), geografii, przyrody, polityki, kultury, nauki i oświaty oraz sztuki, architektury i muzealnictwa.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Początkowe dwa roczniki wznowionego kwartalnika miały charakter literacki, wśród publikowanych materiałów dominowały teksty nauczycieli (m.in. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Julian Przyboś|</ins>Juliana Przybosia<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Paweł Musioł|</ins>Pawła Musioła<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Jerzy Hadyna|</ins>Jerzego Hadyny<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>czy <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Michał Asanka-Japołł|</ins>Michała Asanki-Japołła<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>), będących również członkami Komitetu Redakcyjnego oraz pisarzy z Górnego Śląska (m.in. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Konstanty Prus|</ins>Konstantego Prusa<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Jan Przybyła|</ins>Jana Przybyły<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Stanisław Ligoń|</ins>Stanisława Ligonia<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>czy <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Ludwik Musioł|</ins>Ludwika Musioła<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>) i Ziemi Cieszyńskiej (m.in. Pawła Kubisza, Ludwika Kobieli czy Józefa Londzina). Charakter pozaliteracki miał ostatni zeszyt wydany w 1929 roku, który został przygotowany przez Wydział Stowarzyszenia Akademickiego „Znicz”, skupiający akademików ze Śląska Cieszyńskiego. Od 1930 roku pismo zaczęło zmieniać swój charakter, zrezygnowano z dotychczasowego podtytułu „Kwartalnik Literacki”, chociaż kontynuowano ideę regionalizmu. W znaczący sposób rozszerzono tematykę periodyku, wiele miejsca poświęcono zagadnieniom z zakresu historii Śląska (szczególnie do roku 1918), geografii, przyrody, polityki, kultury, nauki i oświaty oraz sztuki, architektury i muzealnictwa.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Należy wspomnieć o współpracy Alfreda Jesionowskiego z „Zaraniem Śląskim”, która obejmuje okres dziewięciu lat (1930-1939), kiedy to opublikował w kwartalniku kilkanaście recenzji, artykuły dotyczące oświaty, literatury śląskiej, twórczości Zofii Kossak-Szczuckiej i Emanuela Grima czy działalności Jana Kuglina oraz sprawozdanie z pierwszego zjazdu neofilologów śląskich<ref>U. Gumułowa, Bibliografia prac Alfreda Jesionowskiego, Katowice 1965; Bibliografia zawartości „Zarania Śląskiego”, red. D. Meyza, „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2, s. 331-409.</ref>. W latach 1930-1934 listy do krytyka literackiego pisali zarówno Gustaw Morcinek, jak i jego najbliżsi współpracownicy z redakcji cieszyńskiego kwartalnika. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Należy wspomnieć o współpracy Alfreda Jesionowskiego z „Zaraniem Śląskim”, która obejmuje okres dziewięciu lat (1930-1939), kiedy to opublikował w kwartalniku kilkanaście recenzji, artykuły dotyczące oświaty, literatury śląskiej, twórczości Zofii Kossak-Szczuckiej i Emanuela Grima czy działalności Jana Kuglina oraz sprawozdanie z pierwszego zjazdu neofilologów śląskich<ref>U. Gumułowa, Bibliografia prac Alfreda Jesionowskiego, Katowice 1965; Bibliografia zawartości „Zarania Śląskiego”, red. D. Meyza, „Zaranie Śląskie” 1967, R. 30, z. 2, s. 331-409.</ref>. W latach 1930-1934 listy do krytyka literackiego pisali zarówno Gustaw Morcinek, jak i jego najbliżsi współpracownicy z redakcji cieszyńskiego kwartalnika. </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l79">Linia 79:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 79:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Kolejnymi redaktorami naczelnymi „Zarania Śląskiego” byli:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Kolejnymi redaktorami naczelnymi „Zarania Śląskiego” byli:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1959-1967: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>Zdzisław Hierowski<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1959-1967: Zdzisław Hierowski</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1968-1974: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>Kazimierz Popiołek<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1968-1974: Kazimierz Popiołek</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1975-1979: [[Henryk Rechowicz<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1975-1979: [[Henryk Rechowicz</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1980: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>Władysław Lubaś<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1980: Władysław Lubaś</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1981: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>Mirosław Fazan<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1981: Mirosław Fazan</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1982-1984: Kazimierz Popiołek pełni obowiązki Przewodniczącego Rady Redakcyjnej</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1982-1984: Kazimierz Popiołek pełni obowiązki Przewodniczącego Rady Redakcyjnej</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1986-1990: Grzegorz Marian Gerlich</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#1986-1990: Grzegorz Marian Gerlich</div></td></tr>
</table>Garbaczmhttps://ibrbs.pl/index.php?title=Zaranie_%C5%9Al%C4%85skie&diff=5430&oldid=prevGarbaczm o 17:41, 30 maj 20162016-05-30T17:41:58Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="pl">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← poprzednia wersja</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Wersja z 19:41, 30 maj 2016</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l23">Linia 23:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 23:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Pierwsze numery wznowionego „Zarania”, które nawiązywały do przeszłości czasopisma poprzez ciągłość numeracji, zachowanie podtytułu „Kwartalnik Literacki” oraz zamieszczane na okładkach barwne litografie korzystające z motywów ludowych, ukazały się w Cieszynie i kontynuowały program ogłoszony w 1907 roku, a ich wydawcą było nadal Towarzystwo Ludoznawcze. Redaktorem początkowych pięciu numerów periodyku był Ernest Farnik, mieszkający od 1922 roku w Katowicach.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Pierwsze numery wznowionego „Zarania”, które nawiązywały do przeszłości czasopisma poprzez ciągłość numeracji, zachowanie podtytułu „Kwartalnik Literacki” oraz zamieszczane na okładkach barwne litografie korzystające z motywów ludowych, ukazały się w Cieszynie i kontynuowały program ogłoszony w 1907 roku, a ich wydawcą było nadal Towarzystwo Ludoznawcze. Redaktorem początkowych pięciu numerów periodyku był Ernest Farnik, mieszkający od 1922 roku w Katowicach.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Od 1930 roku redakcją kierował [[Gustaw Morcinek]], który nie tylko regularnie pisał do kwartalnika, ale również pozyskiwał nowych autorów (m.in. [[Emil Zegadłowicz|Emila Zegadłowicza]], <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>Kornela Makuszyńskiego<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>czy Konstantego Dobrowolskiego z Muzeum Śląskiego), mecenasów i prenumeratorów, dbał także o finanse „Zarania”, starając się o fundusze z różnych źródeł oraz troszczył się o materiały ilustracyjne na okładki periodyku<ref>K. Heska-Kwaśniewicz, Współpraca Gustawa Morcinka z „Zaraniem Śląskim”, w: Studia nad piśmiennictwem śląskim. Zeszyty Naukowe WSP w Katowicach. Prace historyczno-literackie, Katowice 1967, s. 241-259.</ref>. Jego najbliższymi współpracownikami byli Ludwik Brożek i Paweł Bocek. Ludwik Brożek, nauczyciel, folklorysta, bibliotekarz, kustosz cieszyńskiego muzeum i bibliograf był odpowiedzialny za sprawy redakcyjne, techniczne i kontakty z autorami oraz drukarnią. Jego współpraca z „Zaraniem Śląskim” rozpoczęła się w 1930 roku i trwała aż do śmierci w 1976 roku. Trzeba podkreślić, że „śląski Estreicher”<ref> J. Miękina-Pindur, Ludwik Brożek - "śląski Estreicher": sylwetka bibliologa, biliofila [bibliofila] i regionalisty, Katowice 2001.</ref> doprowadził do zmiany charakteru pisma, które od 1933 roku zaczęło ukazywać się pod jego redakcją z podtytułem „Kwartalnik Regionalny”, a adres wydawniczy poszerzono o Katowice. Najbliższym współpracownikiem Brożka był Paweł Bocek, wychowanek Ernesta Farnika, cieszyński nauczyciel języków klasycznych, działacz Macierzy Szkolnej, który odpowiadał za dystrybucję pisma i zajmował się pozyskiwaniem nowych prenumeratorów.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Od 1930 roku redakcją kierował [[Gustaw Morcinek]], który nie tylko regularnie pisał do kwartalnika, ale również pozyskiwał nowych autorów (m.in. [[Emil Zegadłowicz|Emila Zegadłowicza]], Kornela Makuszyńskiego czy <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Konstanty Dobrowolski|</ins>Konstantego Dobrowolskiego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>z <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Muzeum Śląskie|</ins>Muzeum Śląskiego<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>), mecenasów i prenumeratorów, dbał także o finanse „Zarania”, starając się o fundusze z różnych źródeł oraz troszczył się o materiały ilustracyjne na okładki periodyku<ref>K. Heska-Kwaśniewicz, Współpraca Gustawa Morcinka z „Zaraniem Śląskim”, w: Studia nad piśmiennictwem śląskim. Zeszyty Naukowe WSP w Katowicach. Prace historyczno-literackie, Katowice 1967, s. 241-259.</ref>. Jego najbliższymi współpracownikami byli <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Ludwik Brożek<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>i <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Paweł Bocek<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. Ludwik Brożek, nauczyciel, folklorysta, bibliotekarz, kustosz cieszyńskiego muzeum i bibliograf był odpowiedzialny za sprawy redakcyjne, techniczne i kontakty z autorami oraz drukarnią. Jego współpraca z „Zaraniem Śląskim” rozpoczęła się w 1930 roku i trwała aż do śmierci w 1976 roku. Trzeba podkreślić, że „śląski Estreicher”<ref> J. Miękina-Pindur, Ludwik Brożek - "śląski Estreicher": sylwetka bibliologa, biliofila [bibliofila] i regionalisty, Katowice 2001.</ref> doprowadził do zmiany charakteru pisma, które od 1933 roku zaczęło ukazywać się pod jego redakcją z podtytułem „Kwartalnik Regionalny”, a adres wydawniczy poszerzono o Katowice. Najbliższym współpracownikiem Brożka był Paweł Bocek, wychowanek Ernesta Farnika, cieszyński nauczyciel języków klasycznych, działacz Macierzy Szkolnej, który odpowiadał za dystrybucję pisma i zajmował się pozyskiwaniem nowych prenumeratorów.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Początkowe dwa roczniki wznowionego kwartalnika miały charakter literacki, wśród publikowanych materiałów dominowały teksty nauczycieli (m.in. Juliana Przybosia, Pawła Musioła, Jerzego Hadyny czy Michała Asanki-Japołła), będących również członkami Komitetu Redakcyjnego oraz pisarzy z Górnego Śląska (m.in. Konstantego Prusa, Jana Przybyły, Stanisława Ligonia czy Ludwika Musioła) i Ziemi Cieszyńskiej (m.in. Pawła Kubisza, Ludwika Kobieli czy Józefa Londzina). Charakter pozaliteracki miał ostatni zeszyt wydany w 1929 roku, który został przygotowany przez Wydział Stowarzyszenia Akademickiego „Znicz”, skupiający akademików ze Śląska Cieszyńskiego. Od 1930 roku pismo zaczęło zmieniać swój charakter, zrezygnowano z dotychczasowego podtytułu „Kwartalnik Literacki”, chociaż kontynuowano ideę regionalizmu. W znaczący sposób rozszerzono tematykę periodyku, wiele miejsca poświęcono zagadnieniom z zakresu historii Śląska (szczególnie do roku 1918), geografii, przyrody, polityki, kultury, nauki i oświaty oraz sztuki, architektury i muzealnictwa.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Początkowe dwa roczniki wznowionego kwartalnika miały charakter literacki, wśród publikowanych materiałów dominowały teksty nauczycieli (m.in. Juliana Przybosia, Pawła Musioła, Jerzego Hadyny czy Michała Asanki-Japołła), będących również członkami Komitetu Redakcyjnego oraz pisarzy z Górnego Śląska (m.in. Konstantego Prusa, Jana Przybyły, Stanisława Ligonia czy Ludwika Musioła) i Ziemi Cieszyńskiej (m.in. Pawła Kubisza, Ludwika Kobieli czy Józefa Londzina). Charakter pozaliteracki miał ostatni zeszyt wydany w 1929 roku, który został przygotowany przez Wydział Stowarzyszenia Akademickiego „Znicz”, skupiający akademików ze Śląska Cieszyńskiego. Od 1930 roku pismo zaczęło zmieniać swój charakter, zrezygnowano z dotychczasowego podtytułu „Kwartalnik Literacki”, chociaż kontynuowano ideę regionalizmu. W znaczący sposób rozszerzono tematykę periodyku, wiele miejsca poświęcono zagadnieniom z zakresu historii Śląska (szczególnie do roku 1918), geografii, przyrody, polityki, kultury, nauki i oświaty oraz sztuki, architektury i muzealnictwa.</div></td></tr>
</table>Garbaczm