Inteligencja - Historia wersji

Praktykant o 06:28, 26 maj 2020

2020-05-26T06:28:40Z

← poprzednia wersja		Wersja z 08:28, 26 maj 2020
Linia 1:		Linia 1:
	[[Kategoria:~~Socjologia~~]]		[[Kategoria:Nauki społeczne]]
	[[Kategoria:Historia]]		[[Kategoria:Historia]]
	[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]		[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]

Praktykant o 09:14, 15 sty 2019

2019-01-15T09:14:08Z

← poprzednia wersja		Wersja z 11:14, 15 sty 2019
Linia 3:		Linia 3:
	[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]		[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]
	[[Kategoria:Tom 1 (2014)]]		[[Kategoria:Tom 1 (2014)]]
			(ang. Intelligentsia,niem. Intelligenzija)

	Autor: [[Prof UŚ dr hab. Adam Bartoszek]]		Autor: [[Prof UŚ dr hab. Adam Bartoszek]]
	::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO		::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO

Praktykant o 06:46, 28 lut 2017

2017-02-28T06:46:20Z

← poprzednia wersja		Wersja z 08:46, 28 lut 2017
Linia 3:		Linia 3:
	[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]		[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]
	[[Kategoria:Tom 1 (2014)]]		[[Kategoria:Tom 1 (2014)]]
	Autor: [[dr hab. ~~prof. UŚ~~ Adam Bartoszek]]		Autor: [[Prof UŚ dr hab. Adam Bartoszek]]
	::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO		::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO
	::::::::::::::::::::::::: [[ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO Tom 1 (2014)\|TOM: 1 (2014)]]		::::::::::::::::::::::::: [[ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO Tom 1 (2014)\|TOM: 1 (2014)]]

Garbaczm o 11:55, 9 mar 2016

2016-03-09T11:55:30Z

← poprzednia wersja		Wersja z 13:55, 9 mar 2016
Linia 1:		Linia 1:
	[[Kategoria:Socjologia]]		[[Kategoria:Socjologia]]
	[[Kategoria:Historia]]		[[Kategoria:Historia]]
			[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]
			[[Kategoria:Tom 1 (2014)]]
	Autor: [[dr hab. prof. UŚ Adam Bartoszek]]		Autor: [[dr hab. prof. UŚ Adam Bartoszek]]
	::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO		::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO

Ania: /* Krytyka inteligencji – destrukcja etosu w transformacji a nadzieje kryzysu */

2015-04-22T10:43:57Z

Krytyka inteligencji – destrukcja etosu w transformacji a nadzieje kryzysu

← poprzednia wersja		Wersja z 12:43, 22 kwi 2015
Linia 90:		Linia 90:
	*dominuje technokratyzm zarządzania i biurokratyzacja odpowiedzialności kadr inteligenckich, oraz podporządkowanie debat o zasadach ładu wspólnotowego dyktatowi aksjologii kapitalistycznego liberalizmu i budżetowego fiskalizmu, które podatkowymi interesami budżetu państwa zastępują wartości sprawiedliwości społecznej i interesu publicznego.		*dominuje technokratyzm zarządzania i biurokratyzacja odpowiedzialności kadr inteligenckich, oraz podporządkowanie debat o zasadach ładu wspólnotowego dyktatowi aksjologii kapitalistycznego liberalizmu i budżetowego fiskalizmu, które podatkowymi interesami budżetu państwa zastępują wartości sprawiedliwości społecznej i interesu publicznego.

	Współczesna socjologiczna literatura i publicystyka zawiera szereg stwierdzeń wieszczących pogłębianie się kryzysu moralnego inteligencji lub nadchodzący kres jej społecznej, wzorcotwórczej roli. Narastające rozwarstwienie ekonomiczne w zawodach należących do jej segmentów; przekształcenie się jej elit w funkcjonariuszy aparatu administracyjnego i usług publicznych, oraz w profesjonalistów obsługi biznesu skrępowanych kontraktami i korporacyjną lojalnością; pozostawienie wielu kategorii pracowników umysłowych, bez szans na merytokratyczny awans, na etatach specjalistów o niskim uposażeniu w sferach budżetowych; czynią z inteligentów zatomizowane segmenty zawodowe<ref>Zepchnięcie na margines wartości inteligenckich wieszczyła Teresa Bogucka, a utratę jej pozycji politycznej Edmund Mokrzycki, urzędniczenie wskazywał Paweł Śpiewak i Bogdan Mach, frustrację i brak aspiracji Witold Gadomski, porzucenie przywództwa kulturalnego Ireneusz Białecki, zacofanie i elityzm Jerzy Jedlicki, Krzysztof Wolicki, peryferyjność wzorców Tomasz Zarycki – patrz artykuły i opracowania w książkach: Inteligencja w Polsce. Specjaliści, twórcy, klerkowie, klasa średnia? red. H. Domański, Wyd. IFiS PAN Warszawa 2008; Inteligencja między tradycją a wyzwaniami współczesności, red. J. Mikułowski-Pomorski; Inteligent i obywatel, Red. P. Weryński, K. Rąb, A. Musiał, Wyd. Homini Kraków 2009; T. Zarycki, Kapitał kulturowy. Inteligencja w Polsce i w Rosji. Wyd. UW Warszawa 2008.</ref>.Niektórzy badacze piszą o "inteligencji budżetowej" jako zbiorowości prezentującej postawy bierności wobec wyzwań nowych konkurencyjnych czasów, ujawniają niskie ich zaangażowanie w życie kulturalne, brak nawyków samodzielności i odwagi w wyrażaniu własnego zdania, a przede wszystkim egoizm grupowy i przywiązanie do zabezpieczania swoich partykularnych życiowych interesów. W obliczu sukcesu silniejszych i zamożniejszych grup szarzy inteligenci prezentują nieufność, frustrację i zawiść. Dobrym komentarzem do obecnego stanu inteligenckich elit III Rzeczpospolitej wydaje się być teza badacza kapitałów społecznych i kulturowych Pierre'a Bourdieu o upadku kulturowych aspiracji wynikających z rozpadu hierarchii gustu i smaku. Przejawami tego procesu są: rywalizacyjna presja kapitalistycznej rzeczywistości, preferowanie materialistycznej konsumpcji i realizowanie jej często przez pozaformalną pogoń za rentą z klientelistycznych powiązań, degradacja sfer językowej kultury i zwyczajów uprzejmości oraz zawężenie wzorców uczestnictwa w kulturze wysokiej; zdominowanie mass mediów i form rozrywki przez ludowe, kiczowate programy służące formatowaniu taniego gustu odbiorców masowej konsumpcji.		Współczesna socjologiczna literatura i publicystyka zawiera szereg stwierdzeń wieszczących pogłębianie się kryzysu moralnego inteligencji lub nadchodzący kres jej społecznej, wzorcotwórczej roli. Narastające rozwarstwienie ekonomiczne w zawodach należących do jej segmentów; przekształcenie się jej elit w funkcjonariuszy aparatu administracyjnego i usług publicznych, oraz w profesjonalistów obsługi biznesu skrępowanych kontraktami i korporacyjną lojalnością; pozostawienie wielu kategorii pracowników umysłowych, bez szans na merytokratyczny awans, na etatach specjalistów o niskim uposażeniu w sferach budżetowych; czynią z inteligentów zatomizowane segmenty zawodowe<ref>Zepchnięcie na margines wartości inteligenckich wieszczyła Teresa Bogucka, a utratę jej pozycji politycznej Edmund Mokrzycki, urzędniczenie wskazywał Paweł Śpiewak i Bogdan Mach, frustrację i brak aspiracji Witold Gadomski, porzucenie przywództwa kulturalnego Ireneusz Białecki, zacofanie i elityzm Jerzy Jedlicki, Krzysztof Wolicki, peryferyjność wzorców Tomasz Zarycki – patrz artykuły i opracowania w książkach: Inteligencja w Polsce. Specjaliści, twórcy, klerkowie, klasa średnia? red. H. Domański, Wyd. IFiS PAN Warszawa 2008; Inteligencja między tradycją a wyzwaniami współczesności, red. J. Mikułowski-Pomorski; Inteligent i obywatel, Red. P. Weryński, K. Rąb, A. Musiał, Wyd. Homini Kraków 2009; T. Zarycki, Kapitał kulturowy. Inteligencja w Polsce i w Rosji. Wyd. UW Warszawa 2008.</ref>. Niektórzy badacze piszą o "inteligencji budżetowej" jako zbiorowości prezentującej postawy bierności wobec wyzwań nowych konkurencyjnych czasów, ujawniają niskie ich zaangażowanie w życie kulturalne, brak nawyków samodzielności i odwagi w wyrażaniu własnego zdania, a przede wszystkim egoizm grupowy i przywiązanie do zabezpieczania swoich partykularnych życiowych interesów. W obliczu sukcesu silniejszych i zamożniejszych grup szarzy inteligenci prezentują nieufność, frustrację i zawiść. Dobrym komentarzem do obecnego stanu inteligenckich elit III Rzeczpospolitej wydaje się być teza badacza kapitałów społecznych i kulturowych Pierre'a Bourdieu o upadku kulturowych aspiracji wynikających z rozpadu hierarchii gustu i smaku. Przejawami tego procesu są: rywalizacyjna presja kapitalistycznej rzeczywistości, preferowanie materialistycznej konsumpcji i realizowanie jej często przez pozaformalną pogoń za rentą z klientelistycznych powiązań, degradacja sfer językowej kultury i zwyczajów uprzejmości oraz zawężenie wzorców uczestnictwa w kulturze wysokiej; zdominowanie mass mediów i form rozrywki przez ludowe, kiczowate programy służące formatowaniu taniego gustu odbiorców masowej konsumpcji.

	Z drugiej strony narasta duchowa frustracja społecznymi kosztami kapitalistycznej transformacji oraz kryzysem tradycyjnych wzorców w obliczu presji postnowoczesnej zmediatyzowanej kultury. Procesy te tworzą nowe napięcia polityczne, aktywizujące narodowo-katolickie wartości, podejmowane przez post-ziemiańskie i patriotyczno-konserwatywne kręgi inteligencji. Ostre podziały polityczne w Polsce z ostatnich lat tworzą medialny tygiel propagandowej rywalizacji rządzącego obozu Platformy Obywatelskiej z jej obstrukcją ze strony opozycji Prawa i Sprawiedliwości. Do tej ich niszczącej wspólnotę obywatelską walki na forach mass mediów wciągani są reprezentanci środowisk intelektualnych, jako komentatorzy pożądanych społecznie reguł i sprawni w polemikach z oponentami adwersarze. Jednakże problem stosunku krytycznych inteligentów do niesprawnych instytucji własnego państwa, oraz regionalne ruchy społeczne odwołujące się do tradycji autonomii samorządowej, stanowią zaczyn dla nowych form mobilizacji inteligenckich środowisk. Bez wątpienia do inteligencji współcześnie nie należy zaliczać mechanicznie każdego absolwenta szkół wyższych. Spuścizną po PRL był bardzo niski odsetek ludzi z wyższym wykształceniem – w województwie katowickim w końcu lat 80-tych miało je ok. 7,5% mieszkańców a w kraju ok. 8%. Oznaczało to jednak zdobywanie akademickich szlifów przez najżywsze i twórcze umysły ówczesnego społeczeństwa. Obecnie mamy już około 19% ludzi z dyplomami licznych wyższych uczelni o nierównym poziomie nauczania. Równocześnie nie da się oczekiwać najwyższego poziomu wiedzy i zaangażowania od masy studentów, stanowiących niemal 50% roczników kończących szkoły średnie. Kwalifikacje inteligenckie powinny wiązać się aktywnością kulturalną a przede wszystkim z postawami krytycznej refleksji nad wartościami dobra wspólnego w działaniu własnej grupy zawodowej, ze świadomym dystansowaniem się od reklamowych socjotechnik firm komercyjnych i populizmu haseł różnych kręgów politycznych; inteligenci są potrzebni dla podejmowania krytyki działań środowisk aspirujących do sięgania po korzyści ze sprawowania władzy lub sieci wpływów; do wskazywania negatywnych następstw obciążania państwa polskiego kosztami administracyjnej i organizacyjnej niesprawności; ostrzegania przed narzucaniem mniejszościom społecznym, obyczajowym, kulturowym i wyznaniowym form dominacji ideologicznej, oporu wobec agresywnego organiczna praw obywatelskich ich członków; obrony prawa do wolnego i pokojowego manifestowania przekonań i do sprzeciwu wobec złych praktyk rządzenia przez zorganizowane społecznie zbiorowości. Zatem inteligencja może wciąż kreować swoje symboliczne pole obywatelskiego dyskursu. Może również aktywizować członków różnych społecznych struktur do przejmowania od swoich historycznych i obecnych liderów wzorców publicznej służby oraz reguł wspólnotowej kooperacji. Budowanie kultury politycznej Polaków pozostaje wciąż wyzwaniem dla inteligentów, aspirujących do przewodzenia społeczności mieszkającej we własnym regionie oraz w kraju – czyli w polskim wspólnym, chociaż źle skonstruowanym i niesprawnie zarządzanym, domu.		Z drugiej strony narasta duchowa frustracja społecznymi kosztami kapitalistycznej transformacji oraz kryzysem tradycyjnych wzorców w obliczu presji postnowoczesnej zmediatyzowanej kultury. Procesy te tworzą nowe napięcia polityczne, aktywizujące narodowo-katolickie wartości, podejmowane przez post-ziemiańskie i patriotyczno-konserwatywne kręgi inteligencji. Ostre podziały polityczne w Polsce z ostatnich lat tworzą medialny tygiel propagandowej rywalizacji rządzącego obozu Platformy Obywatelskiej z jej obstrukcją ze strony opozycji Prawa i Sprawiedliwości. Do tej ich niszczącej wspólnotę obywatelską walki na forach mass mediów wciągani są reprezentanci środowisk intelektualnych, jako komentatorzy pożądanych społecznie reguł i sprawni w polemikach z oponentami adwersarze. Jednakże problem stosunku krytycznych inteligentów do niesprawnych instytucji własnego państwa, oraz regionalne ruchy społeczne odwołujące się do tradycji autonomii samorządowej, stanowią zaczyn dla nowych form mobilizacji inteligenckich środowisk. Bez wątpienia do inteligencji współcześnie nie należy zaliczać mechanicznie każdego absolwenta szkół wyższych. Spuścizną po PRL był bardzo niski odsetek ludzi z wyższym wykształceniem – w województwie katowickim w końcu lat 80-tych miało je ok. 7,5% mieszkańców a w kraju ok. 8%. Oznaczało to jednak zdobywanie akademickich szlifów przez najżywsze i twórcze umysły ówczesnego społeczeństwa. Obecnie mamy już około 19% ludzi z dyplomami licznych wyższych uczelni o nierównym poziomie nauczania. Równocześnie nie da się oczekiwać najwyższego poziomu wiedzy i zaangażowania od masy studentów, stanowiących niemal 50% roczników kończących szkoły średnie. Kwalifikacje inteligenckie powinny wiązać się aktywnością kulturalną a przede wszystkim z postawami krytycznej refleksji nad wartościami dobra wspólnego w działaniu własnej grupy zawodowej, ze świadomym dystansowaniem się od reklamowych socjotechnik firm komercyjnych i populizmu haseł różnych kręgów politycznych; inteligenci są potrzebni dla podejmowania krytyki działań środowisk aspirujących do sięgania po korzyści ze sprawowania władzy lub sieci wpływów; do wskazywania negatywnych następstw obciążania państwa polskiego kosztami administracyjnej i organizacyjnej niesprawności; ostrzegania przed narzucaniem mniejszościom społecznym, obyczajowym, kulturowym i wyznaniowym form dominacji ideologicznej, oporu wobec agresywnego organiczna praw obywatelskich ich członków; obrony prawa do wolnego i pokojowego manifestowania przekonań i do sprzeciwu wobec złych praktyk rządzenia przez zorganizowane społecznie zbiorowości. Zatem inteligencja może wciąż kreować swoje symboliczne pole obywatelskiego dyskursu. Może również aktywizować członków różnych społecznych struktur do przejmowania od swoich historycznych i obecnych liderów wzorców publicznej służby oraz reguł wspólnotowej kooperacji. Budowanie kultury politycznej Polaków pozostaje wciąż wyzwaniem dla inteligentów, aspirujących do przewodzenia społeczności mieszkającej we własnym regionie oraz w kraju – czyli w polskim wspólnym, chociaż źle skonstruowanym i niesprawnie zarządzanym, domu.

Ania: /* Krytyka inteligencji – destrukcja etosu w transformacji a nadzieje kryzysu */

2015-04-22T10:26:09Z

Krytyka inteligencji – destrukcja etosu w transformacji a nadzieje kryzysu

← poprzednia wersja		Wersja z 12:26, 22 kwi 2015
Linia 93:		Linia 93:

	Z drugiej strony narasta duchowa frustracja społecznymi kosztami kapitalistycznej transformacji oraz kryzysem tradycyjnych wzorców w obliczu presji postnowoczesnej zmediatyzowanej kultury. Procesy te tworzą nowe napięcia polityczne, aktywizujące narodowo-katolickie wartości, podejmowane przez post-ziemiańskie i patriotyczno-konserwatywne kręgi inteligencji. Ostre podziały polityczne w Polsce z ostatnich lat tworzą medialny tygiel propagandowej rywalizacji rządzącego obozu Platformy Obywatelskiej z jej obstrukcją ze strony opozycji Prawa i Sprawiedliwości. Do tej ich niszczącej wspólnotę obywatelską walki na forach mass mediów wciągani są reprezentanci środowisk intelektualnych, jako komentatorzy pożądanych społecznie reguł i sprawni w polemikach z oponentami adwersarze. Jednakże problem stosunku krytycznych inteligentów do niesprawnych instytucji własnego państwa, oraz regionalne ruchy społeczne odwołujące się do tradycji autonomii samorządowej, stanowią zaczyn dla nowych form mobilizacji inteligenckich środowisk. Bez wątpienia do inteligencji współcześnie nie należy zaliczać mechanicznie każdego absolwenta szkół wyższych. Spuścizną po PRL był bardzo niski odsetek ludzi z wyższym wykształceniem – w województwie katowickim w końcu lat 80-tych miało je ok. 7,5% mieszkańców a w kraju ok. 8%. Oznaczało to jednak zdobywanie akademickich szlifów przez najżywsze i twórcze umysły ówczesnego społeczeństwa. Obecnie mamy już około 19% ludzi z dyplomami licznych wyższych uczelni o nierównym poziomie nauczania. Równocześnie nie da się oczekiwać najwyższego poziomu wiedzy i zaangażowania od masy studentów, stanowiących niemal 50% roczników kończących szkoły średnie. Kwalifikacje inteligenckie powinny wiązać się aktywnością kulturalną a przede wszystkim z postawami krytycznej refleksji nad wartościami dobra wspólnego w działaniu własnej grupy zawodowej, ze świadomym dystansowaniem się od reklamowych socjotechnik firm komercyjnych i populizmu haseł różnych kręgów politycznych; inteligenci są potrzebni dla podejmowania krytyki działań środowisk aspirujących do sięgania po korzyści ze sprawowania władzy lub sieci wpływów; do wskazywania negatywnych następstw obciążania państwa polskiego kosztami administracyjnej i organizacyjnej niesprawności; ostrzegania przed narzucaniem mniejszościom społecznym, obyczajowym, kulturowym i wyznaniowym form dominacji ideologicznej, oporu wobec agresywnego organiczna praw obywatelskich ich członków; obrony prawa do wolnego i pokojowego manifestowania przekonań i do sprzeciwu wobec złych praktyk rządzenia przez zorganizowane społecznie zbiorowości. Zatem inteligencja może wciąż kreować swoje symboliczne pole obywatelskiego dyskursu. Może również aktywizować członków różnych społecznych struktur do przejmowania od swoich historycznych i obecnych liderów wzorców publicznej służby oraz reguł wspólnotowej kooperacji. Budowanie kultury politycznej Polaków pozostaje wciąż wyzwaniem dla inteligentów, aspirujących do przewodzenia społeczności mieszkającej we własnym regionie oraz w kraju – czyli w polskim wspólnym, chociaż źle skonstruowanym i niesprawnie zarządzanym, domu.		Z drugiej strony narasta duchowa frustracja społecznymi kosztami kapitalistycznej transformacji oraz kryzysem tradycyjnych wzorców w obliczu presji postnowoczesnej zmediatyzowanej kultury. Procesy te tworzą nowe napięcia polityczne, aktywizujące narodowo-katolickie wartości, podejmowane przez post-ziemiańskie i patriotyczno-konserwatywne kręgi inteligencji. Ostre podziały polityczne w Polsce z ostatnich lat tworzą medialny tygiel propagandowej rywalizacji rządzącego obozu Platformy Obywatelskiej z jej obstrukcją ze strony opozycji Prawa i Sprawiedliwości. Do tej ich niszczącej wspólnotę obywatelską walki na forach mass mediów wciągani są reprezentanci środowisk intelektualnych, jako komentatorzy pożądanych społecznie reguł i sprawni w polemikach z oponentami adwersarze. Jednakże problem stosunku krytycznych inteligentów do niesprawnych instytucji własnego państwa, oraz regionalne ruchy społeczne odwołujące się do tradycji autonomii samorządowej, stanowią zaczyn dla nowych form mobilizacji inteligenckich środowisk. Bez wątpienia do inteligencji współcześnie nie należy zaliczać mechanicznie każdego absolwenta szkół wyższych. Spuścizną po PRL był bardzo niski odsetek ludzi z wyższym wykształceniem – w województwie katowickim w końcu lat 80-tych miało je ok. 7,5% mieszkańców a w kraju ok. 8%. Oznaczało to jednak zdobywanie akademickich szlifów przez najżywsze i twórcze umysły ówczesnego społeczeństwa. Obecnie mamy już około 19% ludzi z dyplomami licznych wyższych uczelni o nierównym poziomie nauczania. Równocześnie nie da się oczekiwać najwyższego poziomu wiedzy i zaangażowania od masy studentów, stanowiących niemal 50% roczników kończących szkoły średnie. Kwalifikacje inteligenckie powinny wiązać się aktywnością kulturalną a przede wszystkim z postawami krytycznej refleksji nad wartościami dobra wspólnego w działaniu własnej grupy zawodowej, ze świadomym dystansowaniem się od reklamowych socjotechnik firm komercyjnych i populizmu haseł różnych kręgów politycznych; inteligenci są potrzebni dla podejmowania krytyki działań środowisk aspirujących do sięgania po korzyści ze sprawowania władzy lub sieci wpływów; do wskazywania negatywnych następstw obciążania państwa polskiego kosztami administracyjnej i organizacyjnej niesprawności; ostrzegania przed narzucaniem mniejszościom społecznym, obyczajowym, kulturowym i wyznaniowym form dominacji ideologicznej, oporu wobec agresywnego organiczna praw obywatelskich ich członków; obrony prawa do wolnego i pokojowego manifestowania przekonań i do sprzeciwu wobec złych praktyk rządzenia przez zorganizowane społecznie zbiorowości. Zatem inteligencja może wciąż kreować swoje symboliczne pole obywatelskiego dyskursu. Może również aktywizować członków różnych społecznych struktur do przejmowania od swoich historycznych i obecnych liderów wzorców publicznej służby oraz reguł wspólnotowej kooperacji. Budowanie kultury politycznej Polaków pozostaje wciąż wyzwaniem dla inteligentów, aspirujących do przewodzenia społeczności mieszkającej we własnym regionie oraz w kraju – czyli w polskim wspólnym, chociaż źle skonstruowanym i niesprawnie zarządzanym, domu.





	==Bibliografia==		==Bibliografia==

Ania: /* Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii */

2015-04-22T10:12:01Z

Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii

← poprzednia wersja		Wersja z 12:12, 22 kwi 2015
Linia 77:		Linia 77:
	Przejście od górnośląskiej ludowości do etniczności stało się powolnym, ale postępującym procesem konstruowania przestrzeni wolności do otwartego i autentycznego pielęgnowania własnej odrębności przez rodzimą ludność Górnego Śląska, której większość zamieszkuje [[Województwo śląskie (III RP)\|województwo śląskie]]. Ruch Autonomii Śląska gromadzi dziś kilkutysięczne tłumy na dorocznych manifestacjach i promuje ideę odrębności narodowej rodzimej ludności śląskiej. Społeczna dystrybucja poczucia tożsamości i identyfikacji z [[Narodowość śląska\|narodowością śląską]] nie jest równoznaczna z tą organizacją. Jakkolwiek jej lider Jerzy Gorzelik zdecydowanie neguje polskość kulturowych korzeni Górnoślązaków, bazując w większości na poparciu zbiorowości z niższych warstw średnich a nawet osób socjalnie wykluczonych, to jednak większość rodzimej ludności regionu definiuje się jako Ślązacy-Polacy<ref>50,9% takich wskazań w spisie powszechnym z 2011 roku, przy 44.4% Ślązaków, oraz 4,7% jako Polacy, lub Niemcy i inni mający śląskie zakorzenienie – dane z komunikatu pt. Przynależność narodowa i etniczna ludności – wyniki spisu ludności i mieszkań 2011. GUS Warszawa 2013, s. 3. </ref>. W województwie śląskim aż w 76 gminach co najmniej 10% mieszkańców zadeklarowało inną niż polska tożsamość narodową<ref>Tamże, s. 2.</ref>.		Przejście od górnośląskiej ludowości do etniczności stało się powolnym, ale postępującym procesem konstruowania przestrzeni wolności do otwartego i autentycznego pielęgnowania własnej odrębności przez rodzimą ludność Górnego Śląska, której większość zamieszkuje [[Województwo śląskie (III RP)\|województwo śląskie]]. Ruch Autonomii Śląska gromadzi dziś kilkutysięczne tłumy na dorocznych manifestacjach i promuje ideę odrębności narodowej rodzimej ludności śląskiej. Społeczna dystrybucja poczucia tożsamości i identyfikacji z [[Narodowość śląska\|narodowością śląską]] nie jest równoznaczna z tą organizacją. Jakkolwiek jej lider Jerzy Gorzelik zdecydowanie neguje polskość kulturowych korzeni Górnoślązaków, bazując w większości na poparciu zbiorowości z niższych warstw średnich a nawet osób socjalnie wykluczonych, to jednak większość rodzimej ludności regionu definiuje się jako Ślązacy-Polacy<ref>50,9% takich wskazań w spisie powszechnym z 2011 roku, przy 44.4% Ślązaków, oraz 4,7% jako Polacy, lub Niemcy i inni mający śląskie zakorzenienie – dane z komunikatu pt. Przynależność narodowa i etniczna ludności – wyniki spisu ludności i mieszkań 2011. GUS Warszawa 2013, s. 3. </ref>. W województwie śląskim aż w 76 gminach co najmniej 10% mieszkańców zadeklarowało inną niż polska tożsamość narodową<ref>Tamże, s. 2.</ref>.

	Tożsamość lokalna i regionalna określają wciąż w bardzo istotnym stopniu poczucie własnej identyfikacji kulturowej oraz społeczne zakorzenienie młodych mieszkańców województwa śląskiego. Jednak polonocentryczny przekaz nauczania historii w systemie szkolnictwa powszechnego niemal pomija problemy śląskiej kultury (podobnie jak wkład w rozwój lokalny pruskiej elity, ludności żydowskiej i lokalnych tradycji Zagłębia Dąbrowskiego) oraz ignoruje współczesne dylematy obywatelskie rodzimej ludności regionu<ref>Dokumentują te kwestie reprezentatywne badania uczniów szkół województwa śląskiego z 2008 roku omawiane w pracy A. Bartoszek, T. Nawrocki, J. Kijonka-Niezabitowska, Tożsamość młodych Ślązaków. Między patriotyzmem lokalnym a europejskością, wyd. Fundacja dla Śląska, Katowice 2009.</ref> . Dylematy polskiego inteligenta w służbie zetatyzowanych instytucji publicznych, niechętnych śląskiemu regionalnemu aktywizmowi, oddaje dobrze przypadek pochodzącej ze śląskiej rodziny nauczycielki języka polskiego, która w spisie powszechnym nie deklaruje pochodzenia śląskiego, bo jej zdaniem tak czynić nie wypada. Problemem śląskiej inteligencji zorientowanej na wartości regionalne, jest poszukiwanie idei i form aktywności dających odwagę w przeciwstawianiu się uzurpacjom administracji państwowej skłonnej do ograniczania rodzimym mieszkańcom praw stowarzyszania się i przywoływania innych niż polskie korzenie społeczno-kulturowej tkanki Górnego Śląska. Zarazem dorobkiem czasu transformacji jest rozrost liczebny wykształconych na wyższych uczelniach młodych pokoleń Ślązaków przełamujących dawne proletariackie piętno i zdolnych do kreowania nowych wzorców gospodarowania bogatymi zasobami ludzkimi rodzimego regionu. Ci wyżej niż przeciętnie wyedukowani Ślązacy-Polacy wspólnie ze Ślązakami oraz urodzonymi w województwie śląskim Polakami i Polakami-Zagłębiakami mogą poszukiwać inteligenckich wzorców godnego życia oraz przydatnych dla pielęgnowania lokalnych tradycji i obywatelskiej odpowiedzialności w pluralistycznych formach społecznej samorealizacji.		Tożsamość lokalna i regionalna określają wciąż w bardzo istotnym stopniu poczucie własnej identyfikacji kulturowej oraz społeczne zakorzenienie młodych mieszkańców województwa śląskiego. Jednak polonocentryczny przekaz nauczania historii w systemie szkolnictwa powszechnego niemal pomija problemy śląskiej kultury (podobnie jak wkład w rozwój lokalny pruskiej elity, ludności żydowskiej i lokalnych tradycji Zagłębia Dąbrowskiego) oraz ignoruje współczesne dylematy obywatelskie rodzimej ludności regionu<ref>Dokumentują te kwestie reprezentatywne badania uczniów szkół województwa śląskiego z 2008 roku omawiane w pracy A. Bartoszek, T. Nawrocki, J. Kijonka-Niezabitowska, Tożsamość młodych Ślązaków. Między patriotyzmem lokalnym a europejskością, wyd. Fundacja dla Śląska, Katowice 2009.</ref>. Dylematy polskiego inteligenta w służbie zetatyzowanych instytucji publicznych, niechętnych śląskiemu regionalnemu aktywizmowi, oddaje dobrze przypadek pochodzącej ze śląskiej rodziny nauczycielki języka polskiego, która w spisie powszechnym nie deklaruje pochodzenia śląskiego, bo jej zdaniem tak czynić nie wypada. Problemem śląskiej inteligencji zorientowanej na wartości regionalne, jest poszukiwanie idei i form aktywności dających odwagę w przeciwstawianiu się uzurpacjom administracji państwowej skłonnej do ograniczania rodzimym mieszkańcom praw stowarzyszania się i przywoływania innych niż polskie korzenie społeczno-kulturowej tkanki Górnego Śląska. Zarazem dorobkiem czasu transformacji jest rozrost liczebny wykształconych na wyższych uczelniach młodych pokoleń Ślązaków przełamujących dawne proletariackie piętno i zdolnych do kreowania nowych wzorców gospodarowania bogatymi zasobami ludzkimi rodzimego regionu. Ci wyżej niż przeciętnie wyedukowani Ślązacy-Polacy wspólnie ze Ślązakami oraz urodzonymi w województwie śląskim Polakami i Polakami-Zagłębiakami mogą poszukiwać inteligenckich wzorców godnego życia oraz przydatnych dla pielęgnowania lokalnych tradycji i obywatelskiej odpowiedzialności w pluralistycznych formach społecznej samorealizacji.

	==Krytyka inteligencji – destrukcja etosu w transformacji a nadzieje kryzysu==		==Krytyka inteligencji – destrukcja etosu w transformacji a nadzieje kryzysu==

Ania: /* Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii */

2015-04-22T10:11:44Z

Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii

← poprzednia wersja		Wersja z 12:11, 22 kwi 2015
Linia 75:		Linia 75:
	==Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii==		==Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii==

	Przejście od górnośląskiej ludowości do etniczności stało się powolnym, ale postępującym procesem konstruowania przestrzeni wolności do otwartego i autentycznego pielęgnowania własnej odrębności przez rodzimą ludność Górnego Śląska, której większość zamieszkuje województwo śląskie. Ruch Autonomii Śląska gromadzi dziś kilkutysięczne tłumy na dorocznych manifestacjach i promuje ideę odrębności narodowej rodzimej ludności śląskiej. Społeczna dystrybucja poczucia tożsamości i identyfikacji z [[~~narodowość~~ śląska\|narodowością śląską]] nie jest równoznaczna z tą organizacją. Jakkolwiek jej lider Jerzy Gorzelik zdecydowanie neguje polskość kulturowych korzeni Górnoślązaków, bazując w większości na poparciu zbiorowości z niższych warstw średnich a nawet osób socjalnie wykluczonych, to jednak większość rodzimej ludności regionu definiuje się jako Ślązacy-Polacy<ref>50,9% takich wskazań w spisie powszechnym z 2011 roku, przy 44.4% Ślązaków, oraz 4,7% jako Polacy, lub Niemcy i inni mający śląskie zakorzenienie – dane z komunikatu pt. Przynależność narodowa i etniczna ludności – wyniki spisu ludności i mieszkań 2011. GUS Warszawa 2013, s. 3. </ref>. W województwie śląskim aż w 76 gminach co najmniej 10% mieszkańców zadeklarowało inną niż polska tożsamość narodową<ref>Tamże, s. 2. </ref>.		Przejście od górnośląskiej ludowości do etniczności stało się powolnym, ale postępującym procesem konstruowania przestrzeni wolności do otwartego i autentycznego pielęgnowania własnej odrębności przez rodzimą ludność Górnego Śląska, której większość zamieszkuje [[Województwo śląskie (III RP)\|województwo śląskie]]. Ruch Autonomii Śląska gromadzi dziś kilkutysięczne tłumy na dorocznych manifestacjach i promuje ideę odrębności narodowej rodzimej ludności śląskiej. Społeczna dystrybucja poczucia tożsamości i identyfikacji z [[Narodowość śląska\|narodowością śląską]] nie jest równoznaczna z tą organizacją. Jakkolwiek jej lider Jerzy Gorzelik zdecydowanie neguje polskość kulturowych korzeni Górnoślązaków, bazując w większości na poparciu zbiorowości z niższych warstw średnich a nawet osób socjalnie wykluczonych, to jednak większość rodzimej ludności regionu definiuje się jako Ślązacy-Polacy<ref>50,9% takich wskazań w spisie powszechnym z 2011 roku, przy 44.4% Ślązaków, oraz 4,7% jako Polacy, lub Niemcy i inni mający śląskie zakorzenienie – dane z komunikatu pt. Przynależność narodowa i etniczna ludności – wyniki spisu ludności i mieszkań 2011. GUS Warszawa 2013, s. 3. </ref>. W województwie śląskim aż w 76 gminach co najmniej 10% mieszkańców zadeklarowało inną niż polska tożsamość narodową<ref>Tamże, s. 2.</ref>.

	Tożsamość lokalna i regionalna określają wciąż w bardzo istotnym stopniu poczucie własnej identyfikacji kulturowej oraz społeczne zakorzenienie młodych mieszkańców województwa śląskiego. Jednak polonocentryczny przekaz nauczania historii w systemie szkolnictwa powszechnego niemal pomija problemy śląskiej kultury (podobnie jak wkład w rozwój lokalny pruskiej elity, ludności żydowskiej i lokalnych tradycji Zagłębia Dąbrowskiego) oraz ignoruje współczesne dylematy obywatelskie rodzimej ludności regionu<ref>Dokumentują te kwestie reprezentatywne badania uczniów szkół województwa śląskiego z 2008 roku omawiane w pracy A. Bartoszek, T. Nawrocki, J. Kijonka-Niezabitowska, Tożsamość młodych Ślązaków. Między patriotyzmem lokalnym a europejskością, wyd. Fundacja dla Śląska, Katowice 2009.</ref> . Dylematy polskiego inteligenta w służbie zetatyzowanych instytucji publicznych, niechętnych śląskiemu regionalnemu aktywizmowi, oddaje dobrze przypadek pochodzącej ze śląskiej rodziny nauczycielki języka polskiego, która w spisie powszechnym nie deklaruje pochodzenia śląskiego, bo jej zdaniem tak czynić nie wypada. Problemem śląskiej inteligencji zorientowanej na wartości regionalne, jest poszukiwanie idei i form aktywności dających odwagę w przeciwstawianiu się uzurpacjom administracji państwowej skłonnej do ograniczania rodzimym mieszkańcom praw stowarzyszania się i przywoływania innych niż polskie korzenie społeczno-kulturowej tkanki Górnego Śląska. Zarazem dorobkiem czasu transformacji jest rozrost liczebny wykształconych na wyższych uczelniach młodych pokoleń Ślązaków przełamujących dawne proletariackie piętno i zdolnych do kreowania nowych wzorców gospodarowania bogatymi zasobami ludzkimi rodzimego regionu. Ci wyżej niż przeciętnie wyedukowani Ślązacy-Polacy wspólnie ze Ślązakami oraz urodzonymi w województwie śląskim Polakami i Polakami-Zagłębiakami mogą poszukiwać inteligenckich wzorców godnego życia oraz przydatnych dla pielęgnowania lokalnych tradycji i obywatelskiej odpowiedzialności w pluralistycznych formach społecznej samorealizacji.		Tożsamość lokalna i regionalna określają wciąż w bardzo istotnym stopniu poczucie własnej identyfikacji kulturowej oraz społeczne zakorzenienie młodych mieszkańców województwa śląskiego. Jednak polonocentryczny przekaz nauczania historii w systemie szkolnictwa powszechnego niemal pomija problemy śląskiej kultury (podobnie jak wkład w rozwój lokalny pruskiej elity, ludności żydowskiej i lokalnych tradycji Zagłębia Dąbrowskiego) oraz ignoruje współczesne dylematy obywatelskie rodzimej ludności regionu<ref>Dokumentują te kwestie reprezentatywne badania uczniów szkół województwa śląskiego z 2008 roku omawiane w pracy A. Bartoszek, T. Nawrocki, J. Kijonka-Niezabitowska, Tożsamość młodych Ślązaków. Między patriotyzmem lokalnym a europejskością, wyd. Fundacja dla Śląska, Katowice 2009.</ref> . Dylematy polskiego inteligenta w służbie zetatyzowanych instytucji publicznych, niechętnych śląskiemu regionalnemu aktywizmowi, oddaje dobrze przypadek pochodzącej ze śląskiej rodziny nauczycielki języka polskiego, która w spisie powszechnym nie deklaruje pochodzenia śląskiego, bo jej zdaniem tak czynić nie wypada. Problemem śląskiej inteligencji zorientowanej na wartości regionalne, jest poszukiwanie idei i form aktywności dających odwagę w przeciwstawianiu się uzurpacjom administracji państwowej skłonnej do ograniczania rodzimym mieszkańcom praw stowarzyszania się i przywoływania innych niż polskie korzenie społeczno-kulturowej tkanki Górnego Śląska. Zarazem dorobkiem czasu transformacji jest rozrost liczebny wykształconych na wyższych uczelniach młodych pokoleń Ślązaków przełamujących dawne proletariackie piętno i zdolnych do kreowania nowych wzorców gospodarowania bogatymi zasobami ludzkimi rodzimego regionu. Ci wyżej niż przeciętnie wyedukowani Ślązacy-Polacy wspólnie ze Ślązakami oraz urodzonymi w województwie śląskim Polakami i Polakami-Zagłębiakami mogą poszukiwać inteligenckich wzorców godnego życia oraz przydatnych dla pielęgnowania lokalnych tradycji i obywatelskiej odpowiedzialności w pluralistycznych formach społecznej samorealizacji.

Ania: /* Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii */

2015-04-22T10:08:49Z

Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii

← poprzednia wersja		Wersja z 12:08, 22 kwi 2015
Linia 75:		Linia 75:
	==Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii==		==Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii==

	Przejście od górnośląskiej ludowości do etniczności stało się powolnym, ale postępującym procesem konstruowania przestrzeni wolności do otwartego i autentycznego pielęgnowania własnej odrębności przez rodzimą ludność Górnego Śląska, której większość zamieszkuje województwo ~~katowickie~~. Ruch Autonomii Śląska gromadzi dziś kilkutysięczne tłumy na dorocznych manifestacjach i promuje ideę odrębności narodowej rodzimej ludności śląskiej. Społeczna dystrybucja poczucia tożsamości i identyfikacji z [[narodowość śląska\|narodowością śląską]] nie jest równoznaczna z tą organizacją. Jakkolwiek jej lider Jerzy Gorzelik zdecydowanie neguje polskość kulturowych korzeni Górnoślązaków, bazując w większości na poparciu zbiorowości z niższych warstw średnich a nawet osób socjalnie wykluczonych, to jednak większość rodzimej ludności regionu definiuje się jako Ślązacy-Polacy<ref>50,9% takich wskazań w spisie powszechnym z 2011 roku, przy 44.4% Ślązaków, oraz 4,7% jako Polacy, lub Niemcy i inni mający śląskie zakorzenienie – dane z komunikatu pt. Przynależność narodowa i etniczna ludności – wyniki spisu ludności i mieszkań 2011. GUS Warszawa 2013, s. 3. </ref>. W województwie śląskim aż w 76 gminach co najmniej 10% mieszkańców zadeklarowało inną niż polska tożsamość narodową<ref>Tamże, s. 2. </ref>.		Przejście od górnośląskiej ludowości do etniczności stało się powolnym, ale postępującym procesem konstruowania przestrzeni wolności do otwartego i autentycznego pielęgnowania własnej odrębności przez rodzimą ludność Górnego Śląska, której większość zamieszkuje województwo śląskie. Ruch Autonomii Śląska gromadzi dziś kilkutysięczne tłumy na dorocznych manifestacjach i promuje ideę odrębności narodowej rodzimej ludności śląskiej. Społeczna dystrybucja poczucia tożsamości i identyfikacji z [[narodowość śląska\|narodowością śląską]] nie jest równoznaczna z tą organizacją. Jakkolwiek jej lider Jerzy Gorzelik zdecydowanie neguje polskość kulturowych korzeni Górnoślązaków, bazując w większości na poparciu zbiorowości z niższych warstw średnich a nawet osób socjalnie wykluczonych, to jednak większość rodzimej ludności regionu definiuje się jako Ślązacy-Polacy<ref>50,9% takich wskazań w spisie powszechnym z 2011 roku, przy 44.4% Ślązaków, oraz 4,7% jako Polacy, lub Niemcy i inni mający śląskie zakorzenienie – dane z komunikatu pt. Przynależność narodowa i etniczna ludności – wyniki spisu ludności i mieszkań 2011. GUS Warszawa 2013, s. 3. </ref>. W województwie śląskim aż w 76 gminach co najmniej 10% mieszkańców zadeklarowało inną niż polska tożsamość narodową<ref>Tamże, s. 2. </ref>.

	Tożsamość lokalna i regionalna określają wciąż w bardzo istotnym stopniu poczucie własnej identyfikacji kulturowej oraz społeczne zakorzenienie młodych mieszkańców województwa śląskiego. Jednak polonocentryczny przekaz nauczania historii w systemie szkolnictwa powszechnego niemal pomija problemy śląskiej kultury (podobnie jak wkład w rozwój lokalny pruskiej elity, ludności żydowskiej i lokalnych tradycji Zagłębia Dąbrowskiego) oraz ignoruje współczesne dylematy obywatelskie rodzimej ludności regionu<ref>Dokumentują te kwestie reprezentatywne badania uczniów szkół województwa śląskiego z 2008 roku omawiane w pracy A. Bartoszek, T. Nawrocki, J. Kijonka-Niezabitowska, Tożsamość młodych Ślązaków. Między patriotyzmem lokalnym a europejskością, wyd. Fundacja dla Śląska, Katowice 2009.</ref> . Dylematy polskiego inteligenta w służbie zetatyzowanych instytucji publicznych, niechętnych śląskiemu regionalnemu aktywizmowi, oddaje dobrze przypadek pochodzącej ze śląskiej rodziny nauczycielki języka polskiego, która w spisie powszechnym nie deklaruje pochodzenia śląskiego, bo jej zdaniem tak czynić nie wypada. Problemem śląskiej inteligencji zorientowanej na wartości regionalne, jest poszukiwanie idei i form aktywności dających odwagę w przeciwstawianiu się uzurpacjom administracji państwowej skłonnej do ograniczania rodzimym mieszkańcom praw stowarzyszania się i przywoływania innych niż polskie korzenie społeczno-kulturowej tkanki Górnego Śląska. Zarazem dorobkiem czasu transformacji jest rozrost liczebny wykształconych na wyższych uczelniach młodych pokoleń Ślązaków przełamujących dawne proletariackie piętno i zdolnych do kreowania nowych wzorców gospodarowania bogatymi zasobami ludzkimi rodzimego regionu. Ci wyżej niż przeciętnie wyedukowani Ślązacy-Polacy wspólnie ze Ślązakami oraz urodzonymi w województwie śląskim Polakami i Polakami-Zagłębiakami mogą poszukiwać inteligenckich wzorców godnego życia oraz przydatnych dla pielęgnowania lokalnych tradycji i obywatelskiej odpowiedzialności w pluralistycznych formach społecznej samorealizacji.		Tożsamość lokalna i regionalna określają wciąż w bardzo istotnym stopniu poczucie własnej identyfikacji kulturowej oraz społeczne zakorzenienie młodych mieszkańców województwa śląskiego. Jednak polonocentryczny przekaz nauczania historii w systemie szkolnictwa powszechnego niemal pomija problemy śląskiej kultury (podobnie jak wkład w rozwój lokalny pruskiej elity, ludności żydowskiej i lokalnych tradycji Zagłębia Dąbrowskiego) oraz ignoruje współczesne dylematy obywatelskie rodzimej ludności regionu<ref>Dokumentują te kwestie reprezentatywne badania uczniów szkół województwa śląskiego z 2008 roku omawiane w pracy A. Bartoszek, T. Nawrocki, J. Kijonka-Niezabitowska, Tożsamość młodych Ślązaków. Między patriotyzmem lokalnym a europejskością, wyd. Fundacja dla Śląska, Katowice 2009.</ref> . Dylematy polskiego inteligenta w służbie zetatyzowanych instytucji publicznych, niechętnych śląskiemu regionalnemu aktywizmowi, oddaje dobrze przypadek pochodzącej ze śląskiej rodziny nauczycielki języka polskiego, która w spisie powszechnym nie deklaruje pochodzenia śląskiego, bo jej zdaniem tak czynić nie wypada. Problemem śląskiej inteligencji zorientowanej na wartości regionalne, jest poszukiwanie idei i form aktywności dających odwagę w przeciwstawianiu się uzurpacjom administracji państwowej skłonnej do ograniczania rodzimym mieszkańcom praw stowarzyszania się i przywoływania innych niż polskie korzenie społeczno-kulturowej tkanki Górnego Śląska. Zarazem dorobkiem czasu transformacji jest rozrost liczebny wykształconych na wyższych uczelniach młodych pokoleń Ślązaków przełamujących dawne proletariackie piętno i zdolnych do kreowania nowych wzorców gospodarowania bogatymi zasobami ludzkimi rodzimego regionu. Ci wyżej niż przeciętnie wyedukowani Ślązacy-Polacy wspólnie ze Ślązakami oraz urodzonymi w województwie śląskim Polakami i Polakami-Zagłębiakami mogą poszukiwać inteligenckich wzorców godnego życia oraz przydatnych dla pielęgnowania lokalnych tradycji i obywatelskiej odpowiedzialności w pluralistycznych formach społecznej samorealizacji.

Ania: /* Inteligencja Górnym Śląsku – technokratyzm i humanizacja elit */

2015-04-22T10:07:42Z

Inteligencja Górnym Śląsku – technokratyzm i humanizacja elit

← poprzednia wersja		Wersja z 12:07, 22 kwi 2015
Linia 71:		Linia 71:
	Wspólnota akademicka Uniwersytetu Śląskiego, kształcąc od 45 lat głównie miejscową młodzież, wytworzyła pokoleniową reprodukcję inteligencji wśród napływowej a po części i autochtonicznej śląskiej ludności. Obecnie liczba jego absolwentów przekroczyła 200 tysięcy osób. Najważniejszym owocem uniwersyteckiej działalności jest rzesza twórców i pracowników instytucji kultury, którzy poświęcają swoją pracę wzbogacaniu dziedzictwa regionu, dla których mozaika historycznej wielokulturowości i tradycje rodzimych Ślązaków są cenną spuścizną wzbogacającą polską tożsamość ludności napływowej. Bogactwo i osobliwości Górnego Śląska, jako regionu narożnikowego o skrzyżowanych politycznie i trudnych egzystencjalnie losach miejscowej ludności (co opisywał mądrze już ks. dr Emil Szramek w eseju z 1934 roku pt. ''Śląsk jako problem socjologiczny''), tworzą silne podziały subregionalne i tożsamościowe. Inteligencja napływowa z Polski formowała politykę repolonizacji Górnoślązaków tak przez II wojną jak i w początkach PRL-u. Doświadczanie szeregu krzywd przez rodzimych Ślązaków – od wypędzeń w 1945 roku, obozów (jak Łambinowice-Zgoda), męczeństwa pracy przymusowej w ZSRR Ślązaków wywiezionych na Syberię i do kopalń Donbasu, represje za niemieckie dokumenty i nazwiska, akcje tzw. łączenia rodzin i wyjazdy w latach siedemdziesiątych do RFN zrywające więzi rodzinne, preferowanie w PRL napływowej siły roboczej w dostępie do mieszkań na nowoczesnych osiedlach i w awansowaniu kadr na wyższe stanowiska; kumulacja biedy, dezorganizacji i wykluczeń społecznych w starych dzielnicach śląskich miast a po transformacji ustrojowej także bezrobocia wśród mieszkańców zwalnianych z likwidowanych kopalń i hut, negatywny stosunek do aspiracji społecznych i kulturowych rodzimych Ślązaków – to negatywne procesy obciążające różne systemy władzy, ale także po części inteligenckie elity funkcjonujące w województwie katowickim (dawniej śląskim).		Wspólnota akademicka Uniwersytetu Śląskiego, kształcąc od 45 lat głównie miejscową młodzież, wytworzyła pokoleniową reprodukcję inteligencji wśród napływowej a po części i autochtonicznej śląskiej ludności. Obecnie liczba jego absolwentów przekroczyła 200 tysięcy osób. Najważniejszym owocem uniwersyteckiej działalności jest rzesza twórców i pracowników instytucji kultury, którzy poświęcają swoją pracę wzbogacaniu dziedzictwa regionu, dla których mozaika historycznej wielokulturowości i tradycje rodzimych Ślązaków są cenną spuścizną wzbogacającą polską tożsamość ludności napływowej. Bogactwo i osobliwości Górnego Śląska, jako regionu narożnikowego o skrzyżowanych politycznie i trudnych egzystencjalnie losach miejscowej ludności (co opisywał mądrze już ks. dr Emil Szramek w eseju z 1934 roku pt. ''Śląsk jako problem socjologiczny''), tworzą silne podziały subregionalne i tożsamościowe. Inteligencja napływowa z Polski formowała politykę repolonizacji Górnoślązaków tak przez II wojną jak i w początkach PRL-u. Doświadczanie szeregu krzywd przez rodzimych Ślązaków – od wypędzeń w 1945 roku, obozów (jak Łambinowice-Zgoda), męczeństwa pracy przymusowej w ZSRR Ślązaków wywiezionych na Syberię i do kopalń Donbasu, represje za niemieckie dokumenty i nazwiska, akcje tzw. łączenia rodzin i wyjazdy w latach siedemdziesiątych do RFN zrywające więzi rodzinne, preferowanie w PRL napływowej siły roboczej w dostępie do mieszkań na nowoczesnych osiedlach i w awansowaniu kadr na wyższe stanowiska; kumulacja biedy, dezorganizacji i wykluczeń społecznych w starych dzielnicach śląskich miast a po transformacji ustrojowej także bezrobocia wśród mieszkańców zwalnianych z likwidowanych kopalń i hut, negatywny stosunek do aspiracji społecznych i kulturowych rodzimych Ślązaków – to negatywne procesy obciążające różne systemy władzy, ale także po części inteligenckie elity funkcjonujące w województwie katowickim (dawniej śląskim).

	Z drugiej strony w PRL przechowano wśród inteligencji część etosu pracy Ślązaka i szacunek dla robotniczego dziedzictwa tej ziemi. Najważniejsze jednak było to, że pomimo zawłaszczania "[[śląski etos pracy\|śląskiego etosu pracy]]" i "powstań śląskich" przez komunistyczną propagandę (której służyło nieliczne grono rodzimych przedwojennych inteligentów jak np. Gustaw Morcinek, [[Wilhelm Szewczyk]]), zbudowany został silny przekaz kulturowej tożsamości Górnego Śląska. Został on zmoderowany w dziełach filmowych, literackich, naukowych i artystycznych przez wielu twórców, jak m.in. [[Kazimierz Kuc]], [[Stanisław Hadyna]], [[Stanisław Bieniasz]], Janosz, [[Horst Bieniek]], [[Lech Majewski]], [[Filip Bajon]], [[Henryk Mikołaj Górecki]], [[Waldemar ~~Świeży~~]], [[Teofil Ociepka]], [[Erwin Sówka]], [[Piotr Naliwajko]], [[Tadeusz Kijonka]], [[Dorota Simonides]], [[Ewa Chojecka]], [[Jan Miodek]], [[Tadeusz Sławek]], [[Marek Sołtysek]], [[Stefan Szymutko]]. Symboliczne artefakty Górnego Śląska wiążą go z robotniczą bazą przemysłową objętą polskim inteligenckim dyskursem historycznym, tworząc zmitologizowaną wizję regionu, określaną przez zmarłego w 2013 roku [[Michał Smolorz\|Michała Smolorza]] terminem "Śląsk wymyślony". Chodzi tu między innymi o moderowanie śląskości w ramach polskiej narodowej kultury lub w opozycji do jej uniwersalizujących roszczeń, przez poczucie "krzywdy" i "kolonii wewnętrznej" oraz zanegowanej przedwojennej "autonomii". Region pogranicza zawsze jest podatny na kreację związaną z interesami klas panujących politycznie. W warunkach komunistycznej systemowej unifikacji, celem polityki władz w regionie była integracja śląskiej ludności autochtonicznej z polskimi przybyszami i ich kulturowa asymilacja do polskości. W warunkach kapitalistycznej wolności wciąż dominuje centralistycznie zorganizowane państwo, z jego agendami administracyjnymi i edukacyjnymi, które terytorialnie dzielą Górny Śląsk a obecne województwo katowickie, tworząc je w części z ziemi małopolskiej, zagłębiowskiej i częstochowskiej. Polityczne panowanie w aparacie administracyjnym inteligencji polskiej oraz inteligenckiego kodu narodowego w myśleniu o wspólnocie, kształtuje dzisiaj stosunki polityczne ograniczające aspiracje części Ślązaków do stowarzyszania się w związku ludności narodowości śląskiej oraz do uchwalenia prawa uznającego ich gwarę za język regionalny.		Z drugiej strony w PRL przechowano wśród inteligencji część etosu pracy Ślązaka i szacunek dla robotniczego dziedzictwa tej ziemi. Najważniejsze jednak było to, że pomimo zawłaszczania "[[śląski etos pracy\|śląskiego etosu pracy]]" i "powstań śląskich" przez komunistyczną propagandę (której służyło nieliczne grono rodzimych przedwojennych inteligentów jak np. Gustaw Morcinek, [[Wilhelm Szewczyk]]), zbudowany został silny przekaz kulturowej tożsamości Górnego Śląska. Został on zmoderowany w dziełach filmowych, literackich, naukowych i artystycznych przez wielu twórców, jak m.in. [[Kazimierz Kuc]], [[Stanisław Hadyna]], [[Stanisław Bieniasz]], [[Horst Eckert (Janosz)\|Janosz]], [[Horst Bieniek]], [[Lech Majewski]], [[Filip Bajon]], [[Henryk Mikołaj Górecki]], [[Waldemar Świerzy]], [[Teofil Ociepka]], [[Erwin Sówka]], [[Piotr Naliwajko]], [[Tadeusz Kijonka]], [[Dorota Simonides]], [[Ewa Chojecka]], [[Jan Miodek]], [[Tadeusz Sławek]], [[Marek Sołtysek]], [[Stefan Szymutko]]. Symboliczne artefakty Górnego Śląska wiążą go z robotniczą bazą przemysłową objętą polskim inteligenckim dyskursem historycznym, tworząc zmitologizowaną wizję regionu, określaną przez zmarłego w 2013 roku [[Michał Smolorz\|Michała Smolorza]] terminem "Śląsk wymyślony". Chodzi tu między innymi o moderowanie śląskości w ramach polskiej narodowej kultury lub w opozycji do jej uniwersalizujących roszczeń, przez poczucie "krzywdy" i "kolonii wewnętrznej" oraz zanegowanej przedwojennej "autonomii". Region pogranicza zawsze jest podatny na kreację związaną z interesami klas panujących politycznie. W warunkach komunistycznej systemowej unifikacji, celem polityki władz w regionie była integracja śląskiej ludności autochtonicznej z polskimi przybyszami i ich kulturowa asymilacja do polskości. W warunkach kapitalistycznej wolności wciąż dominuje centralistycznie zorganizowane państwo, z jego agendami administracyjnymi i edukacyjnymi, które terytorialnie dzielą Górny Śląsk a obecne województwo katowickie, tworząc je w części z ziemi małopolskiej, zagłębiowskiej i częstochowskiej. Polityczne panowanie w aparacie administracyjnym inteligencji polskiej oraz inteligenckiego kodu narodowego w myśleniu o wspólnocie, kształtuje dzisiaj stosunki polityczne ograniczające aspiracje części Ślązaków do stowarzyszania się w związku ludności narodowości śląskiej oraz do uchwalenia prawa uznającego ich gwarę za język regionalny.

	==Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii==		==Inteligencja śląska w tworzeniu nowych tożsamości i autonomii==