Bonitacja gleb - Historia wersji

Garbaczm o 13:58, 9 mar 2016

2016-03-09T13:58:12Z

← poprzednia wersja		Wersja z 15:58, 9 mar 2016
Linia 22:		Linia 22:
	Na trwałych użytkach zielonych wydzielono sześć klas bonitacyjnych (I-VI) oraz klasę VIz, tj. użytki zielone pod zalesienie.Podstawą zaliczania gleb ornych do danej klasy bonitacyjnej jest ocena ich właściwości oraz warunków przyrodniczych terenu decydujących o ich urodzajności (m.in: składu granulometrycznego, miąższości poziomu próchnicznego i zawartości próchnicy, struktury, odczynu i zawartości węglanu wapnia, właściwości wodnych, ukształtowania terenu). Bonitację gleb przeprowadzono w Polsce w latach 1956-1968. Obecnie klasyfikację bonitacyjną prowadzi się tylko w przypadku zmiany użytkowania gleby i po zmeliorowaniu lub rekultywacji gleby.		Na trwałych użytkach zielonych wydzielono sześć klas bonitacyjnych (I-VI) oraz klasę VIz, tj. użytki zielone pod zalesienie.Podstawą zaliczania gleb ornych do danej klasy bonitacyjnej jest ocena ich właściwości oraz warunków przyrodniczych terenu decydujących o ich urodzajności (m.in: składu granulometrycznego, miąższości poziomu próchnicznego i zawartości próchnicy, struktury, odczynu i zawartości węglanu wapnia, właściwości wodnych, ukształtowania terenu). Bonitację gleb przeprowadzono w Polsce w latach 1956-1968. Obecnie klasyfikację bonitacyjną prowadzi się tylko w przypadku zmiany użytkowania gleby i po zmeliorowaniu lub rekultywacji gleby.

	Obszar [[Województwo śląskie ~~(III RP)~~\|województwa śląskiego]] jest zróżnicowany pod względem warunków przyrodniczo-glebowych. Gleby gruntów ornych charakteryzują się znacznym zróżnicowaniem typologicznym oraz zróżnicowaniem wartości i przydatności rolniczej. Na terenach województwa wykorzystywanych rolniczo dominują gleby brunatne i płowe, które stanowią 49,5% użytków rolnych oraz gleby bielicowe i rdzawe – około 19,3%. Do najżyźniejszych gleb w województwie należą czarnoziemy występujące w okolicach Raciborza, zajmujące zaledwie 1% powierzchni użytków rolnych. Długość okresu wegetacyjnego jest zróżnicowana – najkrótszy w górach (do 180-190 dni na wysokości 1000 m n.p.m.), najdłuższy na terenie Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej (220-230 dni). Na większości obszaru województwa, na północ od pasa Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej nie notuje się większych różnic w długości okresu wegetacyjnego, wynosi on 210-220 dni, jedynie w północno-wschodniej części województwa ([[Wyżyna Krakowsko-Częstochowska\|Wyżyna Częstochowska]]) obserwuje się skrócenie okresu wegetacji do 200-210 dni.		Obszar [[Województwo śląskie\|województwa śląskiego]] jest zróżnicowany pod względem warunków przyrodniczo-glebowych. Gleby gruntów ornych charakteryzują się znacznym zróżnicowaniem typologicznym oraz zróżnicowaniem wartości i przydatności rolniczej. Na terenach województwa wykorzystywanych rolniczo dominują gleby brunatne i płowe, które stanowią 49,5% użytków rolnych oraz gleby bielicowe i rdzawe – około 19,3%. Do najżyźniejszych gleb w województwie należą czarnoziemy występujące w okolicach Raciborza, zajmujące zaledwie 1% powierzchni użytków rolnych. Długość okresu wegetacyjnego jest zróżnicowana – najkrótszy w górach (do 180-190 dni na wysokości 1000 m n.p.m.), najdłuższy na terenie Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej (220-230 dni). Na większości obszaru województwa, na północ od pasa Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej nie notuje się większych różnic w długości okresu wegetacyjnego, wynosi on 210-220 dni, jedynie w północno-wschodniej części województwa ([[Wyżyna Krakowsko-Częstochowska\|Wyżyna Częstochowska]]) obserwuje się skrócenie okresu wegetacji do 200-210 dni.

	Użytki rolne stanowią 51,6% powierzchni województwa śląskiego i są główną formą wykorzystania ziemi. Największy odsetek gruntów rolnych (ponad 60%) występuje w powiatach: [[Powiat wodzisławski\|wodzisławskim]], [[Powiat myszkowski\|myszkowskim]], [[Powiat kłobucki\|kłobuckim]], [[Powiat raciborski\|raciborskim]], [[Powiat częstochowski\|częstochowskim]], [[Powiat zawierciański\|zawierciańskim]] i [[Powiat bieruńsko-lędziński\|bieruńsko-lędzińskim]]. Województwo śląskie wyróżnia w skali kraju wysoki odsetek użytków rolnych znajdujących się w granicach administracyjnych miast (24%). Większość użytków rolnych zajmują grunty orne, aż 72,2% (do 83 % w regionie rybnicko-jastrzębskim). Udział łąk i pastwisk wynosi 21,9% i należy do jednego z wyższych w Polsce. Łąki i pastwiska są zlokalizowane głównie w regionach górskich i podgórskich województwa. Na sady przypada 1,2% powierzchni użytków rolnych. Znaczący udział sadów (3-11%) notuje się w gminach: [[Psary]], [[Łazy]], [[Bobrowniki]], [[Wojkowice]], [[Radzionków]], [[Będzin]], [[Piekary Śląskie]], [[Cieszyn]], [[Kozy]] i [[Jaworze]]. Lesistość województwa śląskiego jest wyższa od średniej krajowej, wynosi 31,8% (Rocznik statystyczny województw 2012; Leśnictwo 2012).		Użytki rolne stanowią 51,6% powierzchni województwa śląskiego i są główną formą wykorzystania ziemi. Największy odsetek gruntów rolnych (ponad 60%) występuje w powiatach: [[Powiat wodzisławski\|wodzisławskim]], [[Powiat myszkowski\|myszkowskim]], [[Powiat kłobucki\|kłobuckim]], [[Powiat raciborski\|raciborskim]], [[Powiat częstochowski\|częstochowskim]], [[Powiat zawierciański\|zawierciańskim]] i [[Powiat bieruńsko-lędziński\|bieruńsko-lędzińskim]]. Województwo śląskie wyróżnia w skali kraju wysoki odsetek użytków rolnych znajdujących się w granicach administracyjnych miast (24%). Większość użytków rolnych zajmują grunty orne, aż 72,2% (do 83 % w regionie rybnicko-jastrzębskim). Udział łąk i pastwisk wynosi 21,9% i należy do jednego z wyższych w Polsce. Łąki i pastwiska są zlokalizowane głównie w regionach górskich i podgórskich województwa. Na sady przypada 1,2% powierzchni użytków rolnych. Znaczący udział sadów (3-11%) notuje się w gminach: [[Psary]], [[Łazy]], [[Bobrowniki]], [[Wojkowice]], [[Radzionków]], [[Będzin]], [[Piekary Śląskie]], [[Cieszyn]], [[Kozy]] i [[Jaworze]]. Lesistość województwa śląskiego jest wyższa od średniej krajowej, wynosi 31,8% (Rocznik statystyczny województw 2012; Leśnictwo 2012).

Garbaczm o 12:38, 9 mar 2016

2016-03-09T12:38:00Z

← poprzednia wersja		Wersja z 14:38, 9 mar 2016
Linia 1:		Linia 1:
	[[Kategoria:Geografia]]		[[Kategoria:Geografia]]
			[[Kategoria:Indeks haseł – alfabetyczny]]
			[[Kategoria:Tom 1 (2014)]]
	Autor: [[dr Maria Fajer]]		Autor: [[dr Maria Fajer]]
	::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO		::::::::::::::::::::::::: ENCYKLOPEDIA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO

Garbaczm: /* Bibliografia */

2015-06-29T09:14:00Z

Bibliografia

← poprzednia wersja		Wersja z 11:14, 29 cze 2015
Linia 116:		Linia 116:
	#Jackowska I, Kaczor A., Comprehensive solution of the problem of acidification of soils in the Province of Silesia caused by anthropogenic transformations, "Acta Agrophysica" 2010, nr 186, s. 1-134.		#Jackowska I, Kaczor A., Comprehensive solution of the problem of acidification of soils in the Province of Silesia caused by anthropogenic transformations, "Acta Agrophysica" 2010, nr 186, s. 1-134.
	#Opracowanie ekofizjograficzne do planu zagospodarowania przestrzennego województwa śląskiego, Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska, Katowice, 2003, msc., 522 s.		#Opracowanie ekofizjograficzne do planu zagospodarowania przestrzennego województwa śląskiego, Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska, Katowice, 2003, msc., 522 s.
	#Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej Polski według gmin, IUNG, Puławy, 1994.		#Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej Polski według gmin, IUNG, Puławy 1994.

Garbaczm: /* Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej */

2015-06-29T09:02:57Z

Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej

← poprzednia wersja		Wersja z 11:02, 29 cze 2015
Linia 97:		Linia 97:

	Syntetyczny wskaźnik waloryzacji rolniczej przestrzeni produkcyjnej dla województwa śląskiego wynosi 64,2 pkt (w skali 123 punktowej) i jest niższy od średniej dla Polski (66,6 pkt).		Syntetyczny wskaźnik waloryzacji rolniczej przestrzeni produkcyjnej dla województwa śląskiego wynosi 64,2 pkt (w skali 123 punktowej) i jest niższy od średniej dla Polski (66,6 pkt).
	Najkorzystniejsze warunki do produkcji rolnej ma powiat raciborski (91,5 pkt), wysokie wskaźniki waloryzacji rolniczej przestrzeni produkcyjnej (powyżej 70 pkt) uzyskały też powiaty położone w południowej części województwa – pszczyński (79,3 pkt) i wodzisławski (74 pkt). W dużej mierze wynika to z występowania na tym obszarze dobrych gleb kompleksu pszennego, sprzyjających warunków agroklimatycznych i rzeźby terenu. Dobre warunki istnieją też w północno-wschodniej części województwa, na terenach położonych w obrębie lelowskiego płata lessowego (gminy Lelów i Irządze). Nieco gorsze warunki istnieją w pozostałych gminach powiatu zawierciańskiego i częstochowskiego oraz w powiatach kłobuckim, będzińskim, i myszkowskim. Przeciętnymi warunkami charakteryzuje się centralna część województwa – powiaty: gliwicki, tyski, tarnogórski, mikołowski, lubliniecki i rybnicki.		Najkorzystniejsze warunki do produkcji rolnej ma powiat raciborski (91,5 pkt), wysokie wskaźniki waloryzacji rolniczej przestrzeni produkcyjnej (powyżej 70 pkt) uzyskały też powiaty położone w południowej części województwa – pszczyński (79,3 pkt) i wodzisławski (74 pkt). W dużej mierze wynika to z występowania na tym obszarze dobrych gleb kompleksu pszennego, sprzyjających warunków agroklimatycznych i rzeźby terenu. Dobre warunki istnieją też w północno-wschodniej części województwa, na terenach położonych w obrębie lelowskiego płata lessowego (gminy Lelów i Irządze). Nieco gorsze warunki istnieją w pozostałych gminach powiatu zawierciańskiego i częstochowskiego oraz w powiatach kłobuckim, będzińskim, i myszkowskim. Przeciętnymi warunkami charakteryzuje się centralna część województwa – powiaty: gliwicki, [[Powiat tyski\|tyski]], [[Powiat tarnogórski\|tarnogórski]], mikołowski, lubliniecki i rybnicki.

	Najtrudniejsze warunki panują na terenach położonych w powiecie żywieckim (46,7 pkt), który charakteryzują się znacznym udziałem gleb słabych i zakwaszonych oraz ostrzejszym klimatem. Obszar Beskidów ma szczególnie niekorzystną z punktu widzenia rolnictwa rzeźbę terenu, wskaźnik bonitacji rzeźby terenu (1,6 pkt w powiecie żywieckim) należy tu do najniższych w Polsce. Również warunki klimatyczne (niższe temperatury średnie oraz krótszy okres wegetacyjny) są mniej sprzyjające dla rolnictwa. Na terenach górskich gleb przydatnych rolniczo jest niewiele, zazwyczaj tworzą one niewielkie płaty wśród terenów zalesionych.		Najtrudniejsze warunki panują na terenach położonych w powiecie żywieckim (46,7 pkt), który charakteryzują się znacznym udziałem gleb słabych i zakwaszonych oraz ostrzejszym klimatem. Obszar Beskidów ma szczególnie niekorzystną z punktu widzenia rolnictwa rzeźbę terenu, wskaźnik bonitacji rzeźby terenu (1,6 pkt w powiecie żywieckim) należy tu do najniższych w Polsce. Również warunki klimatyczne (niższe temperatury średnie oraz krótszy okres wegetacyjny) są mniej sprzyjające dla rolnictwa. Na terenach górskich gleb przydatnych rolniczo jest niewiele, zazwyczaj tworzą one niewielkie płaty wśród terenów zalesionych.
Linia 106:		Linia 106:

	Przydatność gleb o wysokiej wartości dla rolnictwa obniża często postępujący proces ich degradacji w efekcie zanieczyszczenia metalami ciężkimi i trwałego przekształcenia terenu.		Przydatność gleb o wysokiej wartości dla rolnictwa obniża często postępujący proces ich degradacji w efekcie zanieczyszczenia metalami ciężkimi i trwałego przekształcenia terenu.




	==Bibliografia==		==Bibliografia==

Garbaczm o 08:47, 29 cze 2015

2015-06-29T08:47:44Z

← poprzednia wersja		Wersja z 10:47, 29 cze 2015
Linia 31:		Linia 31:
	*w zachodniej części województwa w rejonie [[Wielowieś\|Wielowsi]], [[Toszek\|Toszka]] i [[Zbrosławice\|Zbrosławic]] oraz między [[Gliwice\|Gliwicami]] i [[Gierałtowice\|Gierałtowicami]],		*w zachodniej części województwa w rejonie [[Wielowieś\|Wielowsi]], [[Toszek\|Toszka]] i [[Zbrosławice\|Zbrosławic]] oraz między [[Gliwice\|Gliwicami]] i [[Gierałtowice\|Gierałtowicami]],
	*we wschodniej części województwa w powiatach zawierciańskim, myszkowskim i częstochowskim (okolice [[Lelów\|Lelowa]], [[Niegowa\|Niegowej]], [[Irządze]], [[Pilica\|Pilicy]] i [[Żarnowiec\|Żarnowca]]),		*we wschodniej części województwa w powiatach zawierciańskim, myszkowskim i częstochowskim (okolice [[Lelów\|Lelowa]], [[Niegowa\|Niegowej]], [[Irządze]], [[Pilica\|Pilicy]] i [[Żarnowiec\|Żarnowca]]),
	*w północnej części województwa ([[Mykanów]], [[Kruszyna]], [[Rędziny]], [[Kłomnice]]), a także w powiecie lublinieckim ([[Ciasna]]).		*w północnej części województwa ([[Mykanów]], [[Kruszyna]], [[Rędziny]], [[Kłomnice]]), a także w [[Powiat lubliniecki\|powiecie lublinieckim]] ([[Ciasna]]).
	Gleby średniej jakości (klasy IVa i IVb), stanowiące około 44% gruntów ornych, dominują w północnej części województwa, w powiatach częstochowskim i kłobuckim a także w powiatach: zawierciańskim, lublinieckim, gliwickim i cieszyńskim. Gleby słabe i najsłabsze (klasy V-VI) stanowią około 36% gruntów ornych. Gleby te występują głównie w północnej części województwa. Największy udział gleb najsłabszych notuje się w powiatach: częstochowskim, zawierciańskim i kłobuckim.		Gleby średniej jakości (klasy IVa i IVb), stanowiące około 44% gruntów ornych, dominują w północnej części województwa, w powiatach częstochowskim i kłobuckim a także w powiatach: zawierciańskim, lublinieckim, [[Powiat gliwicki\|gliwickim]] i [[Powiat cieszyński\|cieszyńskim]]. Gleby słabe i najsłabsze (klasy V-VI) stanowią około 36% gruntów ornych. Gleby te występują głównie w północnej części województwa. Największy udział gleb najsłabszych notuje się w powiatach: częstochowskim, zawierciańskim i kłobuckim.

	W środkowej części województwa śląskiego (powiaty: będziński, gliwicki, mikołowski, pszczyński, rybnicki i wodzisławski), w większości miast aglomeracji górnośląskiej, a także w [[Zawiercie\|Zawierciu]] gleby są zanieczyszczone chemicznie oraz przekształcone mechanicznie w efekcie działalności przemysłowej i górniczej.		W środkowej części województwa śląskiego (powiaty: [[Powiat będziński\|będziński]], gliwicki, [[Powiat mikołowski\|mikołowski]], [[Powiat pszczyński\|pszczyński]], [[Powiat rybnicki\|rybnicki]] i wodzisławski), w większości miast aglomeracji górnośląskiej, a także w [[Zawiercie\|Zawierciu]] gleby są zanieczyszczone chemicznie oraz przekształcone mechanicznie w efekcie działalności przemysłowej i górniczej.

	==Kompleksy przydatności rolniczej==		==Kompleksy przydatności rolniczej==

Garbaczm o 08:29, 29 cze 2015

2015-06-29T08:29:49Z

← poprzednia wersja		Wersja z 10:29, 29 cze 2015
Linia 27:		Linia 27:

	Większe kompleksy gleb o najwyższej wartości (klasy bonitacyjne I, II, IIIa i IIIb) występują:		Większe kompleksy gleb o najwyższej wartości (klasy bonitacyjne I, II, IIIa i IIIb) występują:
	*na obszarze Płaskowyżu Głubczyckiego, pokrytego utworami pyłowymi lessopodobnymi, w gminach powiatu raciborskiego ([[Krzanowice]], [[Pietrowice Wielkie]], Krzyżanowice, [[Rudnik]], częściowo [[Racibórz]]),		*na obszarze Płaskowyżu Głubczyckiego, pokrytego utworami pyłowymi lessopodobnymi, w gminach powiatu raciborskiego ([[Krzanowice]], [[Pietrowice Wielkie]], [[Krzyżanowice]], [[Rudnik]], częściowo [[Racibórz]]),
	*w powiatach: wodzisławskim, pszczyńskim, bielskim i cieszyńskim ([[Zebrzydowice]] – [[Pawłowice]] – [[Mszana]] oraz [[Pszczyna]] – [[Miedźna]] – [[Wilamowice]]),		*w powiatach: wodzisławskim, pszczyńskim, bielskim i cieszyńskim ([[Zebrzydowice]] – [[Pawłowice]] – [[Mszana]] oraz [[Pszczyna]] – [[Miedźna]] – [[Wilamowice]]),
	*w zachodniej części województwa w rejonie [[Wielowieś\|Wielowsi]], [[Toszek\|Toszka]] i [[Zbrosławice\|Zbrosławic]] oraz między [[Gliwice\|Gliwicami]] i [[Gierałtowice\|Gierałtowicami]],		*w zachodniej części województwa w rejonie [[Wielowieś\|Wielowsi]], [[Toszek\|Toszka]] i [[Zbrosławice\|Zbrosławic]] oraz między [[Gliwice\|Gliwicami]] i [[Gierałtowice\|Gierałtowicami]],
	*we wschodniej części województwa w powiatach zawierciańskim, myszkowskim i częstochowskim (okolice Lelowa, Niegowej, ~~Irządz~~, Pilicy i Żarnowca),		*we wschodniej części województwa w powiatach zawierciańskim, myszkowskim i częstochowskim (okolice [[Lelów\|Lelowa]], [[Niegowa\|Niegowej]], [[Irządze]], [[Pilica\|Pilicy]] i [[Żarnowiec\|Żarnowca]]),
	*w północnej części województwa ([[Mykanów]], [[Kruszyna]], [[Rędziny]], [[Kłomnice]]), a także w powiecie lublinieckim ([[Ciasna]]).		*w północnej części województwa ([[Mykanów]], [[Kruszyna]], [[Rędziny]], [[Kłomnice]]), a także w powiecie lublinieckim ([[Ciasna]]).
	Gleby średniej jakości (klasy IVa i IVb), stanowiące około 44% gruntów ornych, dominują w północnej części województwa, w powiatach częstochowskim i kłobuckim a także w powiatach: zawierciańskim, lublinieckim, gliwickim i cieszyńskim. Gleby słabe i najsłabsze (klasy V-VI) stanowią około 36% gruntów ornych. Gleby te występują głównie w północnej części województwa. Największy udział gleb najsłabszych notuje się w powiatach: częstochowskim, zawierciańskim i kłobuckim.		Gleby średniej jakości (klasy IVa i IVb), stanowiące około 44% gruntów ornych, dominują w północnej części województwa, w powiatach częstochowskim i kłobuckim a także w powiatach: zawierciańskim, lublinieckim, gliwickim i cieszyńskim. Gleby słabe i najsłabsze (klasy V-VI) stanowią około 36% gruntów ornych. Gleby te występują głównie w północnej części województwa. Największy udział gleb najsłabszych notuje się w powiatach: częstochowskim, zawierciańskim i kłobuckim.

Garbaczm o 08:08, 29 cze 2015

2015-06-29T08:08:11Z

← poprzednia wersja		Wersja z 10:08, 29 cze 2015
Linia 22:		Linia 22:
	Obszar [[Województwo śląskie (III RP)\|województwa śląskiego]] jest zróżnicowany pod względem warunków przyrodniczo-glebowych. Gleby gruntów ornych charakteryzują się znacznym zróżnicowaniem typologicznym oraz zróżnicowaniem wartości i przydatności rolniczej. Na terenach województwa wykorzystywanych rolniczo dominują gleby brunatne i płowe, które stanowią 49,5% użytków rolnych oraz gleby bielicowe i rdzawe – około 19,3%. Do najżyźniejszych gleb w województwie należą czarnoziemy występujące w okolicach Raciborza, zajmujące zaledwie 1% powierzchni użytków rolnych. Długość okresu wegetacyjnego jest zróżnicowana – najkrótszy w górach (do 180-190 dni na wysokości 1000 m n.p.m.), najdłuższy na terenie Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej (220-230 dni). Na większości obszaru województwa, na północ od pasa Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej nie notuje się większych różnic w długości okresu wegetacyjnego, wynosi on 210-220 dni, jedynie w północno-wschodniej części województwa ([[Wyżyna Krakowsko-Częstochowska\|Wyżyna Częstochowska]]) obserwuje się skrócenie okresu wegetacji do 200-210 dni.		Obszar [[Województwo śląskie (III RP)\|województwa śląskiego]] jest zróżnicowany pod względem warunków przyrodniczo-glebowych. Gleby gruntów ornych charakteryzują się znacznym zróżnicowaniem typologicznym oraz zróżnicowaniem wartości i przydatności rolniczej. Na terenach województwa wykorzystywanych rolniczo dominują gleby brunatne i płowe, które stanowią 49,5% użytków rolnych oraz gleby bielicowe i rdzawe – około 19,3%. Do najżyźniejszych gleb w województwie należą czarnoziemy występujące w okolicach Raciborza, zajmujące zaledwie 1% powierzchni użytków rolnych. Długość okresu wegetacyjnego jest zróżnicowana – najkrótszy w górach (do 180-190 dni na wysokości 1000 m n.p.m.), najdłuższy na terenie Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej (220-230 dni). Na większości obszaru województwa, na północ od pasa Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej nie notuje się większych różnic w długości okresu wegetacyjnego, wynosi on 210-220 dni, jedynie w północno-wschodniej części województwa ([[Wyżyna Krakowsko-Częstochowska\|Wyżyna Częstochowska]]) obserwuje się skrócenie okresu wegetacji do 200-210 dni.

	Użytki rolne stanowią 51,6% powierzchni województwa śląskiego i są główną formą wykorzystania ziemi. Największy odsetek gruntów rolnych (ponad 60%) występuje w powiatach: wodzisławskim, myszkowskim, kłobuckim, raciborskim, częstochowskim, zawierciańskim i bieruńsko-lędzińskim. Województwo śląskie wyróżnia w skali kraju wysoki odsetek użytków rolnych znajdujących się w granicach administracyjnych miast (24%). Większość użytków rolnych zajmują grunty orne, aż 72,2% (do 83 % w regionie rybnicko-jastrzębskim). Udział łąk i pastwisk wynosi 21,9% i należy do jednego z wyższych w Polsce. Łąki i pastwiska są zlokalizowane głównie w regionach górskich i podgórskich województwa. Na sady przypada 1,2% powierzchni użytków rolnych. Znaczący udział sadów (3-11%) notuje się w gminach: [[Psary]], [[Łazy]], [[Bobrowniki]], [[Wojkowice]], [[Radzionków]], [[Będzin]], [[Piekary Śląskie]], [[Cieszyn]], [[Kozy]] i [[Jaworze]]. Lesistość województwa śląskiego jest wyższa od średniej krajowej, wynosi 31,8% (Rocznik statystyczny województw 2012; Leśnictwo 2012).		Użytki rolne stanowią 51,6% powierzchni województwa śląskiego i są główną formą wykorzystania ziemi. Największy odsetek gruntów rolnych (ponad 60%) występuje w powiatach: [[Powiat wodzisławski\|wodzisławskim]], [[Powiat myszkowski\|myszkowskim]], [[Powiat kłobucki\|kłobuckim]], [[Powiat raciborski\|raciborskim]], [[Powiat częstochowski\|częstochowskim]], [[Powiat zawierciański\|zawierciańskim]] i [[Powiat bieruńsko-lędziński\|bieruńsko-lędzińskim]]. Województwo śląskie wyróżnia w skali kraju wysoki odsetek użytków rolnych znajdujących się w granicach administracyjnych miast (24%). Większość użytków rolnych zajmują grunty orne, aż 72,2% (do 83 % w regionie rybnicko-jastrzębskim). Udział łąk i pastwisk wynosi 21,9% i należy do jednego z wyższych w Polsce. Łąki i pastwiska są zlokalizowane głównie w regionach górskich i podgórskich województwa. Na sady przypada 1,2% powierzchni użytków rolnych. Znaczący udział sadów (3-11%) notuje się w gminach: [[Psary]], [[Łazy]], [[Bobrowniki]], [[Wojkowice]], [[Radzionków]], [[Będzin]], [[Piekary Śląskie]], [[Cieszyn]], [[Kozy]] i [[Jaworze]]. Lesistość województwa śląskiego jest wyższa od średniej krajowej, wynosi 31,8% (Rocznik statystyczny województw 2012; Leśnictwo 2012).

	Biorąc pod uwagę klasy bonitacyjne użytków rolnych, jakość gleb w województwie śląskim pod względem przydatności do produkcji rolniczej jest zróżnicowana, jednak stosunkowo niska. Procentowy udział gleb w poszczególnych klasach bonitacyjnych przedstawiono na rys. 1. Przeważają gleby klasy IV, które stanowią prawie 44% powierzchni ogólnej użytków rolnych.		Biorąc pod uwagę klasy bonitacyjne użytków rolnych, jakość gleb w województwie śląskim pod względem przydatności do produkcji rolniczej jest zróżnicowana, jednak stosunkowo niska. Procentowy udział gleb w poszczególnych klasach bonitacyjnych przedstawiono na rys. 1. Przeważają gleby klasy IV, które stanowią prawie 44% powierzchni ogólnej użytków rolnych.

Garbaczm o 07:50, 29 cze 2015

2015-06-29T07:50:34Z

← poprzednia wersja		Wersja z 09:50, 29 cze 2015
Linia 20:		Linia 20:
	Na trwałych użytkach zielonych wydzielono sześć klas bonitacyjnych (I-VI) oraz klasę VIz, tj. użytki zielone pod zalesienie.Podstawą zaliczania gleb ornych do danej klasy bonitacyjnej jest ocena ich właściwości oraz warunków przyrodniczych terenu decydujących o ich urodzajności (m.in: składu granulometrycznego, miąższości poziomu próchnicznego i zawartości próchnicy, struktury, odczynu i zawartości węglanu wapnia, właściwości wodnych, ukształtowania terenu). Bonitację gleb przeprowadzono w Polsce w latach 1956-1968. Obecnie klasyfikację bonitacyjną prowadzi się tylko w przypadku zmiany użytkowania gleby i po zmeliorowaniu lub rekultywacji gleby.		Na trwałych użytkach zielonych wydzielono sześć klas bonitacyjnych (I-VI) oraz klasę VIz, tj. użytki zielone pod zalesienie.Podstawą zaliczania gleb ornych do danej klasy bonitacyjnej jest ocena ich właściwości oraz warunków przyrodniczych terenu decydujących o ich urodzajności (m.in: składu granulometrycznego, miąższości poziomu próchnicznego i zawartości próchnicy, struktury, odczynu i zawartości węglanu wapnia, właściwości wodnych, ukształtowania terenu). Bonitację gleb przeprowadzono w Polsce w latach 1956-1968. Obecnie klasyfikację bonitacyjną prowadzi się tylko w przypadku zmiany użytkowania gleby i po zmeliorowaniu lub rekultywacji gleby.

	Obszar województwa śląskiego jest zróżnicowany pod względem warunków przyrodniczo-glebowych. Gleby gruntów ornych charakteryzują się znacznym zróżnicowaniem typologicznym oraz zróżnicowaniem wartości i przydatności rolniczej. Na terenach województwa wykorzystywanych rolniczo dominują gleby brunatne i płowe, które stanowią 49,5% użytków rolnych oraz gleby bielicowe i rdzawe – około 19,3%. Do najżyźniejszych gleb w województwie należą czarnoziemy występujące w okolicach Raciborza, zajmujące zaledwie 1% powierzchni użytków rolnych. Długość okresu wegetacyjnego jest zróżnicowana – najkrótszy w górach (do 180-190 dni na wysokości 1000 m n.p.m.), najdłuższy na terenie Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej (220-230 dni). Na większości obszaru województwa, na północ od pasa Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej nie notuje się większych różnic w długości okresu wegetacyjnego, wynosi on 210-220 dni, jedynie w północno-wschodniej części województwa (Wyżyna Częstochowska) obserwuje się skrócenie okresu wegetacji do 200-210 dni.		Obszar [[Województwo śląskie (III RP)\|województwa śląskiego]] jest zróżnicowany pod względem warunków przyrodniczo-glebowych. Gleby gruntów ornych charakteryzują się znacznym zróżnicowaniem typologicznym oraz zróżnicowaniem wartości i przydatności rolniczej. Na terenach województwa wykorzystywanych rolniczo dominują gleby brunatne i płowe, które stanowią 49,5% użytków rolnych oraz gleby bielicowe i rdzawe – około 19,3%. Do najżyźniejszych gleb w województwie należą czarnoziemy występujące w okolicach Raciborza, zajmujące zaledwie 1% powierzchni użytków rolnych. Długość okresu wegetacyjnego jest zróżnicowana – najkrótszy w górach (do 180-190 dni na wysokości 1000 m n.p.m.), najdłuższy na terenie Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej (220-230 dni). Na większości obszaru województwa, na północ od pasa Kotliny Raciborsko-Oświęcimskiej nie notuje się większych różnic w długości okresu wegetacyjnego, wynosi on 210-220 dni, jedynie w północno-wschodniej części województwa ([[Wyżyna Krakowsko-Częstochowska\|Wyżyna Częstochowska]]) obserwuje się skrócenie okresu wegetacji do 200-210 dni.

	Użytki rolne stanowią 51,6% powierzchni województwa śląskiego i są główną formą wykorzystania ziemi. Największy odsetek gruntów rolnych (ponad 60%) występuje w powiatach: wodzisławskim, myszkowskim, kłobuckim, raciborskim, częstochowskim, zawierciańskim i bieruńsko-lędzińskim. Województwo śląskie wyróżnia w skali kraju wysoki odsetek użytków rolnych znajdujących się w granicach administracyjnych miast (24%). Większość użytków rolnych zajmują grunty orne, aż 72,2% (do 83 % w regionie rybnicko-jastrzębskim). Udział łąk i pastwisk wynosi 21,9% i należy do jednego z wyższych w Polsce. Łąki i pastwiska są zlokalizowane głównie w regionach górskich i podgórskich województwa. Na sady przypada 1,2% powierzchni użytków rolnych. Znaczący udział sadów (3-11%) notuje się w gminach: [[Psary]], [[Łazy]], [[Bobrowniki]], [[Wojkowice]], [[Radzionków]], [[Będzin]], [[Piekary Śląskie]], [[Cieszyn]], [[Kozy]] i [[Jaworze]]. Lesistość województwa śląskiego jest wyższa od średniej krajowej, wynosi 31,8% (Rocznik statystyczny województw 2012; Leśnictwo 2012).		Użytki rolne stanowią 51,6% powierzchni województwa śląskiego i są główną formą wykorzystania ziemi. Największy odsetek gruntów rolnych (ponad 60%) występuje w powiatach: wodzisławskim, myszkowskim, kłobuckim, raciborskim, częstochowskim, zawierciańskim i bieruńsko-lędzińskim. Województwo śląskie wyróżnia w skali kraju wysoki odsetek użytków rolnych znajdujących się w granicach administracyjnych miast (24%). Większość użytków rolnych zajmują grunty orne, aż 72,2% (do 83 % w regionie rybnicko-jastrzębskim). Udział łąk i pastwisk wynosi 21,9% i należy do jednego z wyższych w Polsce. Łąki i pastwiska są zlokalizowane głównie w regionach górskich i podgórskich województwa. Na sady przypada 1,2% powierzchni użytków rolnych. Znaczący udział sadów (3-11%) notuje się w gminach: [[Psary]], [[Łazy]], [[Bobrowniki]], [[Wojkowice]], [[Radzionków]], [[Będzin]], [[Piekary Śląskie]], [[Cieszyn]], [[Kozy]] i [[Jaworze]]. Lesistość województwa śląskiego jest wyższa od średniej krajowej, wynosi 31,8% (Rocznik statystyczny województw 2012; Leśnictwo 2012).

Garbaczm o 07:44, 29 cze 2015

2015-06-29T07:44:53Z

← poprzednia wersja		Wersja z 09:44, 29 cze 2015
Linia 5:		Linia 5:


	Bonitacja gleb sporządzana dla użytków rolnych określa ich wartość pod względem przydatności rolniczej. Klasy bonitacyjne są ustalone oddzielnie dla gruntów ornych i użytków zielonych.Bonitacja gleb sporządzana dla użytków rolnych określa ich wartość pod względem przydatności rolniczej~~. Klasy bonitacyjne są ustalone oddzielnie dla gruntów ornych i użytków zielonych~~.		Bonitacja gleb sporządzana dla użytków rolnych określa ich wartość pod względem przydatności rolniczej. Klasy bonitacyjne są ustalone oddzielnie dla gruntów ornych i użytków zielonych. Bonitacja gleb sporządzana dla użytków rolnych określa ich wartość pod względem przydatności rolniczej.

	Na gruntach ornych wydzielono dziewięć klas bonitacyjnych:		Na gruntach ornych wydzielono dziewięć klas bonitacyjnych:

Garbaczm o 08:51, 3 cze 2015

2015-06-03T08:51:32Z

← poprzednia wersja		Wersja z 10:51, 3 cze 2015
Linia 27:		Linia 27:

	Większe kompleksy gleb o najwyższej wartości (klasy bonitacyjne I, II, IIIa i IIIb) występują:		Większe kompleksy gleb o najwyższej wartości (klasy bonitacyjne I, II, IIIa i IIIb) występują:
	*na obszarze Płaskowyżu Głubczyckiego, pokrytego utworami pyłowymi lessopodobnymi, w gminach powiatu raciborskiego ([[Krzanowice]], [[Pietrowice Wielkie]], [[Krzyżanowice]], [[Rudnik]], częściowo [[Racibórz]]),		*na obszarze Płaskowyżu Głubczyckiego, pokrytego utworami pyłowymi lessopodobnymi, w gminach powiatu raciborskiego ([[Krzanowice]], [[Pietrowice Wielkie]], Krzyżanowice, [[Rudnik]], częściowo [[Racibórz]]),
	*w powiatach: wodzisławskim, pszczyńskim, bielskim i cieszyńskim ([[Zebrzydowice]] – [[Pawłowice]] – [[Mszana]] oraz [[Pszczyna]] – [[Miedźna]] – [[Wilamowice]]),		*w powiatach: wodzisławskim, pszczyńskim, bielskim i cieszyńskim ([[Zebrzydowice]] – [[Pawłowice]] – [[Mszana]] oraz [[Pszczyna]] – [[Miedźna]] – [[Wilamowice]]),
	*w zachodniej części województwa w rejonie [[Wielowieś\|Wielowsi]], [[Toszek\|Toszka]] i [[Zbrosławice\|Zbrosławic]] oraz między [[Gliwice\|Gliwicami]] i [[Gierałtowice\|Gierałtowicami]],		*w zachodniej części województwa w rejonie [[Wielowieś\|Wielowsi]], [[Toszek\|Toszka]] i [[Zbrosławice\|Zbrosławic]] oraz między [[Gliwice\|Gliwicami]] i [[Gierałtowice\|Gierałtowicami]],